*17kontrol/i

*kontroli

(tr)
1.
Administracie ekzameni ion, por scii ĉu tio estas ekzakte kaj laŭregule farita: kontroli kontojn de banko, la biletojn en la teatro; la ŝtato severe kontrolas la enmigradon; li kontrolas la plenumantojn de la gardado de la sanktejo [1]; du gardistoj kun bastonoj […] kontrolis la servistojn kaj skribistojn [2]; la formiko […] kvankam ne havas estron nek kontrolanton, ĝi kolektas dum la somero ĝian manĝon [3].
2.
(figure) Detale esplori ion por scii ĉu tio estas konvene farita: kontroli fakturon, kalkulon; estas necese kontroli tiun fakton, aserton antaŭ ol decidi; kapabla edzino […] kontrolas la iradon de aferoj en sia domo [4]; la formikoj efektive estas tre respektinda popolo […] ĉio ĉe ili estas preciza, kiel trakontrolita kalkula tasko [5]; la Lingva Komitato estas komisiita por zorgi la konservadon de esp-o kaj kontroli ĝian evoluon; kontroli la nombron de la membroj; la Eternulo starigis vin pastro […], por ke vi estu kontrolanto […] super ĉiu frenezulo, kiu prezentas sin kiel profeton, kaj vi metu lin en malliberejon [6]; drinku tutajn tagojn, sed kontrolu viajn agojnPrV ; ni devas kontroli ĉiun vorton, ĉar alie li nin batos per silaboj Hamlet .
3.
Esplori, ĉu io estas konforma al supozo: oni iras al la kongresoj por kontroli, ĉu oni ĝuste ellernis la lingvon; mi volas definitive kontroli, ĉu mi povos...B ; li […] ĉirkaŭrigardi[s…] por kontroli, ĉu vere minacas lin danĝero [7].
afrikanse:
beheer
albane:
kontrollit
amhare:
ቁጥጥር
angle:
check
arabe:
السيطرة
armene:
Վերահսկիչ
azerbajĝane:
nəzarət
beloruse:
кантраляваць, правяраць
bengale:
নিয়ন্ত্রণ
birme:
ထိန်းချုပ်မှု
bosne:
provjeriti
bulgare:
проверявам
ĉeĥe:
kontrolovat
dane:
kontrol
estone:
kontrollima
eŭske:
kontrola
filipine:
suriin
france:
contrôler, vérifier
galege:
control
germane:
prüfen, nachprüfen, überprüfen, kontrollieren
guĝarate:
નિયંત્રણ
haitie:
kontwòl
haŭse:
kula da
hinde:
नियंत्रण
hispane:
comprobar, inspeccionar, verificar, revisar
hungare:
ellenőriz
igbe:
akara
irlande:
rialú
islande:
stjórn
japane:
コントロール
jave:
kontrol
jide:
קאָנטראָל
jorube:
iṣakoso
kanare:
ನಿಯಂತ್ರಣ
kartvele:
კონტროლის
kazaĥe:
бақылау
kimre:
rheoli
kirgize:
башкаруу
kmere:
ការត្រួតពិនិត្យ
koree:
제어
korsike:
cuntrollu
kose:
ulawulo
kroate:
provjeriti
kurde:
kontrol
latine:
imperium
latve:
kontrole
laŭe:
ການຄວບຄຸມ
litove:
valdymas
makedone:
контрола
malagase:
fanaraha-maso
malaje:
kawalan
malajalame:
നിയന്ത്രണം
malte:
kontroll
maorie:
mana
marate:
नियंत्रण
monge:
tswj
mongole:
хяналтын
nederlande:
1. toezicht houden op 2. controleren 3. controleren
nepale:
जाँच
njanĝe:
kulamulira
okcidentfrise:
kontrolearje
panĝabe:
ਦਾ ਕੰਟਰੋਲ
paŝtue:
د کنترول
pole:
dopatrywać, kontrolować, sprawdzać
portugale:
inspecionar, fiscalizar, conferir, verificar, apurar, averiguar, vigiar, disciplinar, controlar
ruande:
kugenzura
rumane:
controla, verifica, supraveghea
ruse:
проверять, проверить, контролировать, проконтролировать
samoe:
pule
sinde:
ڪنٽرول
sinhale:
පාලනය
skotgaele:
smachd
slovene:
nadzor
somale:
hubiso
ŝone:
masimba
sote:
laola
sunde:
pangawasan
svahile:
kudhibiti
taĝike:
идора
taje:
การควบคุม
tamile:
கட்டுப்பாடு
tatare:
контроль
telugue:
నియంత్రణ
tibete:
ཞིབ་འཇུག་བྱེད་
ukraine:
контроль
urdue:
کنٹرول
uzbeke:
nazorat
vjetname:
kiểm soát
zulue:
amandla okuphatha

*kontrolo

1.
Administracia ekzameno pri reguleco aŭ ekzakteco de io: sub mia persona kontrolo kaj kunhelpo [8]; kontrolo pri la spezoj; la supera kortumo havas kontrolon super la tuta ŝtata maŝinaro. la estro de la malliberejo transdonis en la manojn de Jozef ĉiujn malliberulojn […] kaj ĉio […] estis farata sub lia kontrolo [9]; sub la kontrolo kaj gardado de la filoj de Merari estas la […] tuta aranĝaĵo [10]; la Liganoj komisias la Ligon por la ĝenerala kontrolo pri la plenumado de la interkonsentoj; senkontrola aplikado de antibiotikoj en medicino [11]; profesiuloj ne lasus sin kapti per drogkontrolo [12]; nederlanda piloto ne komprenis anglalingvan mesaĝon senditan el la kanaria kontrolturo [13].
2.
Detala esplorado, ĉu io estas tia, kia ĝi devas esti: ne kredu al parolo sen propra kontroloPrV ; se vi sendis malsaĝulon, sendu kontrolon (sk post li)PrV .
angle:
~turo: control tower
beloruse:
кантроль, праверка
bulgare:
проверка
france:
contrôle, vérification
germane:
Prüfung, Nachprüfung, Überprüfung, Kontrolle ~turo: Kontrollturm
hispane:
comprobación, inspección, verificación, revisión
hungare:
ellenőriz
nederlande:
controle
pole:
audyt, diagnostyka, dozór, inspekcja, kontrola, rewizja, sprawdzenie
rumane:
audit, diagnostic, supraveghere, inspecție, control, verificare
ruse:
проверка, контроль

*kontrolilo

Ilo per kiu oni kontrolas: la „Fundamento de Esperanto“ devas troviĝi en la manoj de ĉiu esperantisto kiel konstanta kontrolilo [14]; kiam la literumkontrolilo renkontas malĝustan vorton, ekzistas du procedmanieroj [15]; la brakhorloĝo nun perdas sian tradician rolon kiel horokontrolilo [16].
france:
instrument de vérification, instrument de contrôle, moyen de contrôle
germane:
Prüfmittel
pole:
sterownik, kontroler
rumane:
driver, conducător auto

kontrolebla

Povanta esti kontrolata: iru kaj rigardu la faktojn, la longe jam ekzistantajn, de ĉiu facile kontroleblajn sendubajn kaj nemalkonfeseblajn faktojn FK ; la artikolo neniel estas simpla opinio, sed serio da kontroleblaj asertoj [17]; necesas krei administran instancon kontroleblan de eŭropaj ŝtatanoj [18].
beloruse:
якога можна кантраляваць
bulgare:
проверим
france:
contrôlable, vérifiable
germane:
nachprüfbar, überprüfbar
hispane:
comprobable, inspeccionable, verificable, revisable
hungare:
ellenőrizhető
nederlande:
controleerbaar
pole:
sprawdzalny, weryfikowalny
rumane:
constatabil, verificabil
ruse:
проверяемый, который можно проверить

kontrolejo

Loko, kie oni kontrolas ion: limkontrolejoj [19]; la brita armeo kun siaj timigaj kirasaŭtoj ne plu videblis sur stratoj, malaperis kontrolejoj ĉe komercaj kaj butikumaj centroj en Belfasto [20].
angle:
check point
germane:
Kontrollpunkt

kontrolisto

Oficisto aŭ dungito, kies precipa tasko estas kontroli: la kontrolistojn Izraelidojn, starigitajn super ili de la voktoj de Faraono, oni batadis, dirante: kial vi ne pretigis vian ordonitan nombron da brikoj [21]; li faris el ili sepdek mil portistojn, okdek mil montajn ŝtonhakistojn, kaj tri mil sescent kontrolistojn, por devigadi la popolon labori [22]; juĝistojn kaj kontrolistojn starigu al vi en ĉiuj viaj urboj […] kaj ili juĝu la popolon per juĝo justa [23]; aviadilaj kraŝoj okazas pro miskomprenoj inter pilotoj kaj flughavenaj kontrolistoj [24]; estonte kontrolistoj rajtos sen antaŭa anonco eniri domojn de pafistoj por vidi, ĉu la mortigiloj estas laŭleĝe konservataj [25]; financkontrolisto [26].
angle:
controller
germane:
Kontrolleur, Aufseher

trakontroli

Komplete kontroli iun aferon: tio ĉi estas aferoj, kiujn […] ĉiu povas facile praktike trakontroli FK ; ĉio ĉe ili estas preciza, kiel trakontrolita kalkula tasko [27].
germane:
durchprüfen

administraj notoj

~i : Mankas verkindiko en fonto.