*Krist/o

*Kristo   Vikipedio

KRI Grekdevena kristana formo de la vorto mesio, uzata kiel nomepiteto de Jesuo la fondinto de kristanismo: Kristo reviviĝis DL ; nia rakonto rilatas la XI-an jarcenton antaŭ Kristo, kiam falis la XX-a dinastio kaj post la filo de l' suno, la eterne vivanta Ramzes XIII-a, ekokupis la tronon [1]; la instruo de Kristo estas pardono, amo kaj favorkoreco [2]; en la nomo de Jesuo Kristo, la Nazaretano, kiun vi krucumis, kiun Dio levis el la mortintoj, ĉi tiu staras sana antaŭ vi [3].
Rim.: Laŭsence, tiu nomepiteto devus havi la difinan artikolon: jes, Sinjoro, mi jam kredas, ke vi estas la Kristo, la Filo de Dio, la venanta en la mondon [4]. Tamen la plimulto da kristanoj diras „Jesuo Kristo“ (kvankam en la samsenca „Jesuo la Mesio“ la artikolo pli oftas).
angle:
Christ
beloruse:
Хрыстос
bulgare:
Христос
ĉeĥe:
Mesiáš, Spasitel
france:
christ
germane:
Christus
hispane:
Cristo
hungare:
Krisztus
indonezie:
Kristus
nederlande:
Christus
pole:
Chrystus
portugale:
Cristo
ruse:
Христос
slovake:
Mesiáš

*kristano   Vikipedio

KRI Kredanto je la doktrino de Kristo: la predikisto metis al ŝi la manon sur la kapon kaj parolis pri la sankta bapto ... kaj ke ŝi de nun devas konduti kiel plenkreska kristanino [5]; Luteranoj kaj Kalvinanoj estas kristanoj [6]; kristanoj, hebreoj aŭ mahometanoj, ni ĉiuj de Di' estas filoj [7]; li estis granda homo kaj bona kristano, sed tio ĉi ne malhelpis al li skribi malsaĝaĵojn pri la formo de la tero FK ; la suno de Dio, kiu lumis sur tombojn de la Kristanoj, lumis ankaŭ super la tombo de la Juda knabino [8].
angle:
christian
beloruse:
хрысьціянін
bulgare:
християнин
france:
chrétien (subst.)
germane:
Christ
hungare:
keresztény
nederlande:
christen, christenmens
pole:
chrześcijanin
portugale:
cristão
ruse:
христианин k~anino: христианка

kristanigi

(tr)
Aligi al la kristana fido, al la kristana religia vivo: la ortodoksa sanktulo Filofeo Leŝĉinskij […] en la sama jarcento kristanigis preskaŭ ĉiujn indiĝenojn de Okcidenta Siberio [9].
france:
christianiser

kristaniĝi

(ntr)
Agnoski kristanan kredkonfeson kaj vivmanieron: dum la Hela Pasko de 2014 mi kristaniĝis post baptado [10].
10. M. Griŝin: Dum Paska irado..., 2012-07-17
france:
se convertir au christianisme

kristanismo   Vikipedio

KRI Religio agnoskanta ke Jesuo el Nazareto estas la Kristo (la mesio, la savinto de la homaro, la filo de Dio); kristismo: longe vivadis en paco tiu gento trankvila, de Kristanismo netuŝita ĝis dek-tria centjaro VivZam ; Italio, la koro de la kristanismo kaj patrujo de sanktuloj, havas la privilegion posedi grandegan nombron da sanktejoj [11].
angle:
christianity
beloruse:
хрысьціянства
bulgare:
християнство
france:
christianisme
germane:
Christentum
hungare:
kereszténység
indonezie:
Kristen
nederlande:
christendom
pole:
chrześcijaństwo
portugale:
cristianismo
ruse:
христианство

okcidenta kristanismo   okcidenta kristanismo   okcidenta kristanismo   okcidenta kristanismo   Vikipedio

La formoj de kristanismo evoluintaj el la tradicioj de la okcidenta (latina) parto de Romio; katolikismo, protestantismo: foriginte kulturajn kaj organizajn aldonojn akumulitajn en la okcidenta kristanismo, kiuj malsamas inter diversaj eklezioj kaj konfuzas precipe neokcidentajn kredantojn, li sentis, ke tiel pli bone eblas koncentriĝi pri la kerna mesaĝo de la kristana kredo: krucumo kaj resurekto de Jesuo [12].
angle:
Western Christianity
beloruse:
заходняе хрысьціянства
france:
christianisme occidental
hungare:
nyugati kereszténység
nederlande:
westers christendom
pole:
zachodnie chrześcijaństwo
ruse:
западное христианство

orienta kristanismo   orienta kristanismo   orienta kristanismo   orienta kristanismo   Vikipedio

La formoj de kristanismo evoluintaj el la tradicioj de la orienta (greklingva) parto de Romio: la ortodoksismo kaj la ne-Ĥalkedona kristanismo armena, kopta, etiopa: ortodoksismo estas la orienta branĉo de kristanismo, ekzemple la grek-ortodoksismo, la rus-ortodoksismo [13].
13. Monato, Gerrit Berveling: Nova biblio okopa
angle:
Eastern Christianity
beloruse:
усходняе хрысьціянства
france:
christianisme oriental
germane:
Ostkirche
hungare:
keleti kereszténység
nederlande:
oosters christendom
pole:
wschodnie chrześcijaństwo
ruse:
восточное христианство

kristismo   Vikipedio

(malofte)
KRI Kristanismo: la tri plej gravaj unudiaj religioj (judismo, kristismo kaj islamo) havas komunan trunkon, tiel ke iliajn adeptojn (judojn, kristanojn kaj islamanojn) eblus kunnomi „idoj de Abrahamo“ [14]; li versas pri [...] kristismo en [...] „Nova Leĝo“ [15].
14. Monato, Boris Kolker: Plia libro biblia
15. G. Kamaĉo: Berveling, poeto sentabua, Monato, 1994:12, p. 22a
angle:
christianity
beloruse:
хрысьціянства
france:
christianisme
germane:
Christentum
hungare:
Krisztus-hit
nederlande:
christendom
ruse:
христианство

Kristanujo  

La tuta kristana mondo, ĉiuj kristanaj landoj kiel unu tuto (kontraste al Paganujo, Islamujo ktp): la edzino de Hejtman Miĥaelo vestos atlason kaj diamantojn en duono de la kortegoj en Kristanujo [16]; tiu Vulgato estis manskribiste kopiata, por ĝin konservi kaj transdoni, centojn [...] da fojoj, en diversaj landoj de kristanujo, kaj ĝi ankaŭ estis reproduktita en sennombraj liturgiaj legaĵlibroj [17].
16. J. B. Cabell, trad. W. Auld: Jurgen, 2001
17. Monato, Armando Zecchin: Vulgato, Vulgatoj, Nova Vulgato
angle:
Christendom
france:
chrétienté
germane:
Christenwelt
hungare:
keresztény világ
nederlande:
christelijke wereld
ruse:
христианский мир, христианство (собирательно)

*Kristnasko   Vikipedio

KRI Granda kristana festo, memoriganta la naskiĝon de Jesuo la Kristo (en la plimulto de la modernaj eklezioj festata je la 25a de decembro, en la antikva eklezio kaj ĉe la armenoj samtage kiel Epifanio, je la 6a de januaro): jam antaŭ la Kristnasko de 1812 en la Rusa Imperio restis neniu armita malamiko [18]; gajan kristnaskon kaj feliĉan novan jaron 2006! [19]
18. S. Pokrovskij: Moskvo jubileas, Monato, 1997:9, p. 22a
19. Vikipedio, Feliĉo
angle:
Christmas
beloruse:
Нараджэньне Хрыстовае
bulgare:
Коледа gajan k~naskon: Весела Коледа
ĉeĥe:
Hod boží vánoční, Vánoce
france:
Noël (fête)
germane:
Weihnachten gajan k~naskon: Frohe Weihnachten
hispane:
navidad
hungare:
karácsony
indonezie:
Natal
nederlande:
kerstdag, kerstfeest gajan k~naskon: Zalig kerstfeest
pole:
Boże Narodzenie
rumane:
Crăciunul
ruse:
Рождество Христово
slovake:
narodenie Pána

administraj notoj