*la, l'
*la, l'
Senfleksia difina artikolo, egala
por ĉiuj seksoj, kazoj kaj nombroj, uzata antaŭ substantivo, por
montri, ke la priparolata persono aŭ objekto estas jam konata
aŭ ke oni parolas pri la tuta speco:
la suno brilas
[1];
la pli juna filino […] estis la plena portreto de sia patro
[2];
la dudeka (tago) de Februaro estas la kvindek-unua tago de la jaro
[3];
la sekvantaj tri verkoj estas rigardataj kiel fundamento de Esperanto
[4];
la legantoj ne miru, ke ili trovos en la nacia traduko […]
tiujn samajn erarojn, kiuj sin trovis en la unua eldono de la Universala
Vortaro
[5];
ĉe la leviĝo de l'suno
[6];
en la jaro 1905
PrV
;
li esprimis la deziron, ke lia verko […] enhavu ankaŭ parton
Esperantan
PrV
;
la patro l'arbaron ekiris ĉasadi
[7];
ni en prozo uzas ordinare la formon konstantan (la) kaj
konservas la formon apostrofitan speciale por
versoj
LR
;
la tempo ĉiam malkaŝas la veron
PrV
.
Rim. 1: Oni ne uzas la antaŭ la propraj nomoj aŭ la titoloj, nek antaŭ la mallongigoj (PIV, UEA), nek antaŭ land- kaj urb-nomoj, se ilin ne antaŭas adjektivo, nek apud ambaŭ, ĉiuj, kies. Oni tamen kutime uzas la artikolon en geografiaj nomoj faritaj el komunaj vortoj: la Nigra Maro, la Flava Rivero.Rim. 2: La fina vokalo de la artikolo povas esti forlasata kaj anstataŭata de apostrofo, precipe en poezio, kiam la artikolo sekvas prepozicion, kiu finiĝas per vokalo: tra l' mondo.Rim. 3: Forlaso de la artikolo en dubaj kazoj estas preferinda ol misuzo.
1.
L. L. Zamenhof: Fundamento de Esperanto, Ekzercaro, § 5
2. L. L. Zamenhof: Fundamento de Esperanto, Ekzercaro, § 11
3. L. L. Zamenhof: Fundamento de Esperanto, Ekzercaro, § 12
4. L. L. Zamenhof: Fundamento de Esperanto, Antaŭparolo
5. L. L. Zamenhof: Fundamento de Esperanto, Antaŭparolo
6. B. Prus, trad. Kazimierz Bein: La Faraono, vol. 2, Ĉapitro XXIV
7. Ludoviko Lazaro Zamenhof: Fundamenta Krestomatio de la lingvo Esperanto, Fundamenta Krestomatio de la lingvo Esperanto
2. L. L. Zamenhof: Fundamento de Esperanto, Ekzercaro, § 11
3. L. L. Zamenhof: Fundamento de Esperanto, Ekzercaro, § 12
4. L. L. Zamenhof: Fundamento de Esperanto, Antaŭparolo
5. L. L. Zamenhof: Fundamento de Esperanto, Antaŭparolo
6. B. Prus, trad. Kazimierz Bein: La Faraono, vol. 2, Ĉapitro XXIV
7. Ludoviko Lazaro Zamenhof: Fundamenta Krestomatio de la lingvo Esperanto, Fundamenta Krestomatio de la lingvo Esperanto
- afrikanse:
- die
- albane:
- thonë
- amhare:
- የ
- angle:
- the
- arabe:
- و
- azerbajĝane:
- bu
- beloruse:
- (азначальны артыкль)
- bengale:
- দী
- birme:
- ထို
- bosne:
- u
- bretone:
- al, an, ar
- bulgare:
- -ът, -та, -то, -те (postfikso je unua adj./subst.)
- ĉeĥe:
- člen určitý, člen určitý
- dane:
- den
- estone:
- alates
- eŭske:
- du
- filipine:
- ang
- finne:
- (määräinen artikkeli)
- france:
- le, la, les
- galege:
- o
- germane:
- der, die, das, des, dem, den
- guĝarate:
- આ
- haitie:
- nan
- haŭse:
- da
- hebree:
- ה
- hinde:
- hispane:
- el, la, lo, los, las
- hungare:
- a, az
- ide:
- la
- igbe:
- na
- irlande:
- an
- islande:
- sem
- japane:
- インクルード
- jave:
- ing
- jide:
- די
- jorube:
- awọn
- kanare:
- ದಿ
- kartvele:
- ზე
- katalune:
- la, el, les, els
- kimre:
- â’r
- kirgize:
- тиштер
- kmere:
- នេះ
- koree:
- 에
- korsike:
- l
- kose:
- le
- kroate:
- biti
- kurde:
- ew
- latine:
- in
- latve:
- siltums
- laŭe:
- ໄດ້
- litove:
- pamatyti
- makedone:
- на
- malagase:
- ny
- malaje:
- yang
- malajalame:
- നബി
- malte:
- l
- maorie:
- te
- marate:
- अगोदर निर्देश
- monge:
- tus
- mongole:
- олон тоо
- nederlande:
- de, het
- nepale:
- को
- njanĝe:
- ndi
- norvege:
- den, det
- okcidentfrise:
- de, it
- paŝtue:
- د
- pole:
- przedimek określony
- portugale:
- o, a, os, as
- ruande:
- i
- rumane:
- articol (gramatică)
- ruse:
- (определённый артикль)
- samoe:
- le
- sinde:
- جي
- sinhale:
- මෙම
- skotgaele:
- a ‘
- slovake:
- člen určitý
- slovene:
- (določni člen)
- somale:
- ka
- ŝone:
- ari
- sote:
- ea
- sunde:
- nu
- svahile:
- akaonekana
- svede:
- (bestämd artikel)
- taĝike:
- дар
- taje:
- [คำนำหน้านามชี้เฉพาะ]
- tamile:
- தி
- tatare:
- бу
- telugue:
- ది
- ukraine:
- план
- urdue:
- فہرست
- vjetname:
- các
- volapuke:
- (lartig fümik)
- zulue:
- lo