9ekologi/o PIV1

9ekologio

1.
SCIEKOL Scienco pri la reciprokaj influoj inter vivantaj organismoj kaj ties natura medio: materialoj liveritaj de la Naturparka Administracio de Qomolangma montras, ke tiu loko estas tre valora por studi ekologion, biologion [kaj] geologion [1].
Rim.: La Naŭa Oficiala Aldono 9OA asertas, ke ankaŭ tiuj reciprokaj influoj inter vivantaj organismoj povas ricevi la nomon „ekologio“. Kiel ekzemplon de tiu senco eblas citi: Interna Mongolio ankaŭ translokigis paŝtistojn kaj kamparanojn, kiuj loĝis en lokoj kun malbona medio, por revigligi stepan ekologion [2]. Sed tiaj ekzemploj, en kiuj ofte aperas restrikta kadro, prefere estu rigardataj, kiel metafora uzo de la nomo de la scienco por signi apartan sciencan rigardon al la menciita kadro. Oni do interpretu la supran ekzemplon, kiel: [...] por revigligi la stepon laŭ ekologia vidpunkto. Simile estas interpretendaj ekzemploj kun aliaj sciencoj, kiel: „la geografio de malsato“ [3]. Tian esprimon eblas uzi dirante, ke la koncerna „geografio“ koincidas kun aparta kriterio (t.e. malsato aperas en loko, kie la kriterio estas plenumata), ke oni povas ĝin modifi (t.e. modifi la gradon de malsato en difinita parto de la mondo), kompari kun la geografio de neklereco ktp.
2.
Klopodo eviti, ke la homa aktivado estu tro danĝera por la naturaj medioj: urbo, longtempe kritikata profite al la kamparo, aperas nun kiel ejo de ebla ĉiutaga ekologio [4].
3.
POL=ekologiismo
1. Ĉina Radio Internacia: Por ke la loko restu pura, http://esperanto.cri.cn/1/2004/11/05/1@16800.htm
2. Ĉina Radio Internacia: Por ke la loko restu pura, http://esperanto.cri.cn/1/2004/11/05/1@16800.htm
3. Espero katolika, 1966:7
4. Le Monde Diplomatique en Esperanto, 2005-01
angle:
ecology
beloruse:
1. экалёгія 2. абарона навакольнага асяродзьдзя 3. экалягічны рух
france:
1. écologie (science) 2. écologie (respect de l'environnement) 3. écologie (politique), mouvement écologiste
germane:
1. Ökologie 3. ökologische Bewegung, Ökologiebewegung
hispane:
ecología
hungare:
1. ökológia, környezettan 3. ökológiai mozgalom, zöldmozgalom
nederlande:
1. ecologie 3. ecologische beweging, groene beweging
pole:
1. ekologia 2. ekologia, ochrona środowiska 3. ruch ekologiczny
portugale:
1. ecologia 3. ecologismo, ecologia
ruse:
1. экология 3. экологическое движение, зелёное движение, движение защитников природы

ekologia

1.
Rilata al naturaj medioj, al ilia studo: la plantoj ĝenerale kreskas laŭ difinitaj ekologiaj kondiĉoj [5].
2.
Sendanĝera por la naturo: 10% de la bienoj en tiu lando praktikas la t.n. „ekologian agrikulturon“ [6].
5. Robert Roze: Vivisekcio de polenero, Monato, jaro 1997a, numero 11a, p. 12a
6. Evgeni Georgiev: Aŭstrio: lando de ekologia kultivado, Monato, jaro 1997a, numero 9a, p. 19a
angle:
ecological
beloruse:
1. экалягічны 2. экалягічна бясьпечны, экалягічна чысты
france:
écologique (tous sens), respectueux de l'environnement
germane:
1. ökologisch 2. ökologisch abbaubar, ökologisch unbedenklich
hebree:
אֵקוֹלוֹגִי
hispane:
ecológico
hungare:
1. ökológiai, környezeti 2. ökológiai, környezetre ártalmatlan
nederlande:
ecologisch
pole:
1. ekologiczny 2. ekologiczny
ruse:
1. экологический 2. экологичный, экологично чистый

ekologiismo

POL Socia kaj politika movado emfazanta nedifektadon de la naturo: ekologiismo, vegetaranismo, domokupado k.a. malpli fortas [en Katalunio] ol en centra Eŭropo, sed estas rimarkinde pli disvolvitaj ol en Hispanio [7].
7. Hèctor Alòs i Font: Katalunio 2005, La Ondo de Esperanto, 2005:3(125)
angle:
ecological movement, environmental movement, environmentalism, green movement
beloruse:
экалягічны рух, рух у абарону навакольнага асяродзьдзя
ĉeĥe:
ekologizmus
france:
écologie (politique), mouvement écologiste
germane:
ökologische Bewegung, Ökologiebewegung
hebree:
סביבתיות
hispane:
ecologismo
hungare:
ökológiai mozgalom, zöldmozgalom
nederlande:
ecologische beweging, groene beweging
pole:
ruch ekologiczny, ruch zielonych (pot.)
portugale:
ecologismo, ecologia
ruse:
экологическое движение, зелёное движение, движение защитников природы
slovake:
ekologizmus

ekologiisto

1.
EKOL Fakulo pri ekologio 1. SIN:ekologo
2.
POL Ano de ekologiismo: la ideo de „malkresko“ lanĉita de Nicholas Georgescu-Roegen trovas favoran eĥon ĉe parto de la ekologiistoj kaj alimondistoj [8]. VD:verdulo 3
8. Le Monde Diplomatique en Esperanto, 2004-07
angle:
ecologist 2. environmentalist
beloruse:
1. эколяг 2. удзельнік экалягічнага руху, абаронца навакольнага асяродзьдзя
ĉeĥe:
ekolog
france:
1. écologiste (scientifique) 2. écologiste (défenseur de l'environnement), défenseur de l'environnement
germane:
1. Ökologe
hebree:
אֵקוֹלוֹג
hungare:
1. ökológus, környezettani szakember
nederlande:
1. ecoloog
pole:
1. ekolog 2. obrońca środowiska, obrońca praw przyrody, zielony (pot.)
portugale:
1. ecólogo
ruse:
1. эколог
slovake:
ekológ

administraj notoj