1fakt/o

fakto

Reala, nefikcia okazo, evento, fenomeno, pri kiu oni fidinde scias kaj kiun oni povas uzi kiel bazon por konkludo, rezonado aŭ pruvo: Esperanto vivas, tio estas fakto; esploro bazita sur la historiaj faktoj; la aŭtoro prezentas faktojn kaj nombrojn kaj komentas ilin; ne ekzistas terno sen nazo nek fakto sen bazo PrV ; oni devas kunigi unu fakton kun alia, por veni al konkludo [1]; stranga ŝajnis al ŝi la fakto, ke ŝi estas portata tra la aero alte super la maro [2]; rakontoj […] konformaj al la faktoj [3]; mi devas turni vian atenton al unu malgranda fakto [4]; la fakto de la morto [5]; la plej gravaj faktoj (eventoj) de la regado de Ramzes XII [6]; ni dume konstatas tiun fakton, […] ke la ekzistado mem de lingvo internacia estas tute ebla EE ; rigardu la faktojn, kiuj sur ĉiu paŝo sin trovas antaŭ via nazo EE ; okazis faktoj, kiuj maltrankviligis por iom da tempo la mondon esperantistan [7]; fakto, laŭ la komuna dirmaniero, estas fakto, kaj oni ne povas simple ĝin malatenti [8].
afrikanse:
 Trouens
albane:
 fakti
amhare:
 እውነታው
angle:
 fact
arabe:
 حقيقة
armene:
 փաստ
azerbajĝane:
 fakt
beloruse:
 факт
bengale:
 আসলে
birme:
 အချက်အလက်
bosne:
 činjenica
ĉeĥe:
 fakt, faktum, skutečnost
dane:
 kendsgerning
estone:
 tegelikult
eŭske:
 izan
filipine:
 katunayan
france:
 fait
galege:
 feito
germane:
 Tatsache, Faktum, Fakt
guĝarate:
 હકીકત
haitie:
 reyalite
haŭse:
 gaskiya
hinde:
 तथ्य
hispane:
 hecho
hungare:
 tény
igbe:
 N’eziokwu
indonezie:
 fakta
irlande:
 go deimhin
islande:
 staðreynd
japane:
 事実
jave:
 kasunyatan
jide:
 פאַקט
jorube:
 o daju
kanare:
 ವಾಸ್ತವವಾಗಿ
kartvele:
 ის ფაქტი,
katalune:
 fet
kazaĥe:
 факт
kimre:
 ffaith
kirgize:
 чындык
kmere:
 ជាការពិត
koree:
 사실
korsike:
 difatti
kose:
 inyaniso
kroate:
 činjenica
kurde:
 berçavî
latine:
 eo
latve:
 fakts
laŭe:
 ຄວາມຈິງ
litove:
 faktas
makedone:
 Всушност
malagase:
 raha ny marina
malaje:
 fakta
malajalame:
 വസ്തുത
malte:
 fatt
maorie:
 meka
marate:
 खरं
monge:
 qhov tseeb
mongole:
 нь
nederlande:
 feit
nepale:
 वास्तवमा
njanĝe:
 ndipotu
okcidentfrise:
 feit
panĝabe:
 ਅਸਲ ‘
paŝtue:
 حقيقت
pole:
 fakt
portugale:
 fato, acontecimento, ocorrência
ruande:
 ukuri
ruse:
 факт
samoe:
 mea moni
sinde:
 حقيقت اها آهي ته
sinhale:
 ඇත්ත
skotgaele:
 gu dearbh
slovake:
 skutočnosť
slovene:
 dejstvo
somale:
 xaqiiqda
ŝone:
 chokwadi
sote:
 ha e le hantle
sunde:
 pakta
svahile:
 ukweli
taĝike:
 далели
taje:
 ความเป็นจริง
tamile:
 உண்மை
tatare:
 факт
telugue:
 నిజానికి
ukraine:
 факт
urdue:
 حقیقت یہ ہے
uzbeke:
 dalil
vjetname:
 thực tế
zulue:
 empeleni

fakta

Reale, vere okazinta aŭ okazanta: estus tre malsaĝe […] de la komitato, se ĝi pro la problema estontaĵo rifuzus la faktan kaj en ĉiuj rilatoj finitan kaj elprovitan nunaĵon EE ; la diskriminacio estis ne formala […] sed fakta [9].
angle:
 factual
beloruse:
 фактычны
ĉeĥe:
 faktický, faktový, opravdový, reálný, skutečný, skutkový
france:
 factuel, effectif
indonezie:
 nyata
katalune:
 real, efectiu
pole:
 faktyczny
slovake:
 faktický, ozajstný, skutočný
ukraine:
 фактичний

fakte

Se konsideri tion, kio okazis aŭ okazos; se paroli pli precize, pli ĝuste; por nenion kaŝi: li volis veni, sed, fakte, ne povis; en Bulonjo-sur-Maro fakte komenciĝas en pli granda mezuro la reciproka kompreniĝado kaj fratiĝado de la diverspopolaj membroj de la homaro [10]; estas tro longa historio, sed fakte tiel estis Fab3 ; lingvo arta fakte de longe jam ekzistas EE ; la decido de la kongreso restos simple malviva litero kaj fakte neniam atingos efektiviĝon EE ; fakte, multaj el tiuj mallarĝaj stratoj ne estas tre puraj [11]; mi perdis la forton pensi antaŭ multe da tempo: kiam mi estis juna, fakte [12].
Rim.: Sekvata de dupunkto, tiu adverbo signifas la saman kiel „jen la pruvo, konfirmo, pravigo“.
VD:ĉar, efektive, konfirme, nome, pruve
10. L. L. Zamenhof: Paroloj, Parolado antaŭ la Unua Kongreso Esperantista en Boulogne sur Mer en la 5a de aŭgusto 1905
11. Claude Piron: Lasu min paroli plu!, Ho, bela naskiĝurbo
12. Claude Piron: Lasu min paroli plu!, La ulo, kiu ne plu pensas
angle:
 actually, as a matter of fact, in fact
beloruse:
 фактычна
ĉeĥe:
 fakticky, skutečně
france:
 en fait
germane:
 tatsächlich
hispane:
 de hecho
hungare:
 tényleg, valójában, ténylegesen
indonezie:
 sebenarnya, sebetulnya, sesungguhnya
katalune:
 en realitat, de fet
nederlande:
 feitelijk
pole:
 faktycznie
ruse:
 фактически
slovake:
 naozaj, skutočne
ukraine:
 фактично, справді

administraj notoj

pri ~e :
      Trovi ekz-on de tio, al kio aludas la rimarko. [MB]