*vitr/o

*vitro   Vikipedio

1.  
Malmola, travidebla, rompebla substanco, precipe el silicia dioksido (vd kvarco): vitro estas rompebla kaj travidebla [1]; vitro kaj feliĉo ne estas fortikaj PrV ; dek du perloj […] kvazaŭ travidebla vitro [2]; [li estis] tiel blanka kaj diafana, kvazaŭ li estus el vitro [3]; trono […] el laktoblanka vitro [4]; vitropeceto [5]; vitrero [6]; vitrosonorileto [7]; vitrofarejo [8]; tra la fenestro, en kiu estis rompita vitro, ensaltis malbela bufo [9].
2.  
Objekto el vitro: fenestrovitro [10]; la klaraj vitroj de la fenestroj [11]; vitroporda ŝranko Marta ; peco da spegula vitro [12]; li viŝis al si la okulojn kaj surmetis la okulvitrojn [13]; ŝiaj okuloj penetreme brilis tra la dikaj vitroj Marta ; tra vitro de teruro pligrandiĝas la mezuro PrV ; ĉion rigardi tra sia persona vitro (juĝi arbitre, laŭ propra vidpunkto) PrV . VD:glaco, vitralo, vitrino
angle:
glass
beloruse:
шкло
bulgare:
стъкло
ĉeĥe:
sklo
france:
1. verre (matériau)
germane:
Glas (Substanz) ~opeceto: Galssplitter ~ero: Galssplitter ~ofarejo: Glasbläserei 2. Glasscheibe, Verglasung
greke:
(γ)υαλί, τζάμι
hebree:
זכוכית
hispane:
vidrio
hungare:
üveg
indonezie:
kaca
nederlande:
1. glas 2. ruit
portugale:
vidro
ruse:
стекло
slovake:
sklo
svede:
glas

vitra

1.
El vitro: vitra glaso; vitra krenujo IK ; vitraj perloj [14]; pupoj kun vitraj okuloj [15]; li havis vitran globeton, el kiu fluis parfumoj [16]; la ĉielo staras kiel vitra kloŝo super la maro [17]; vitra dinosaŭra skeleto, majstroverko de brila vitristo [18].
2.
Vitrita: oni ne ĵetu ŝtonojn, sidante en vitra domo; vitra ĉerko [19].
angle:
glass
beloruse:
шкляны
bulgare:
стъклен
ĉeĥe:
skleněný
france:
en verre
germane:
gläsern
greke:
(γ)υάλινος
hebree:
2. מזוℷℷ
hungare:
~a glaso: üvegpohár 1. üveg- 2. üvegezett, üveges
nederlande:
glazen, van glas
portugale:
de vidro
ruse:
стеклянный
slovake:
sklený

vitri

(tr)
Garni per vitroj: vitrita pordo, galerio; ruĝa ŝranko vitrita IK ; tablo kovrita de vitritaj skatoloj kun oraj objektoj Marta .
beloruse:
шкліць, зашкліць
bulgare:
остъклявам
ĉeĥe:
zasklívat
france:
vitrer
germane:
verglasen
greke:
τζαμώνω
hebree:
לזℷℷ
hispane:
acristalar, encristalar
hungare:
(be)üvegez
nederlande:
beglazen
portugale:
envidraçar
ruse:
застеклять, застеклить, остеклить
slovake:
zaskliť

vitreca

Havanta aspekton de vitro: ŝiaj palpebroj ŝvelis, la pupiloj kovriĝis per vitreca vualo Marta ; ŝia rigardo fariĝis vitreca kaj retirita internen (nefokusita, malklara) Marta ; kun okuloj, kies vitreca rigardo vagadis sur la vizaĝoj de la pasantoj Marta .
angle:
glassy, vitreous
beloruse:
шкляны, шклопадобны
ĉeĥe:
skelný (jako sklo), sklovitý
france:
vitreux
germane:
glasig
greke:
(γ)υαλικός
hungare:
üveges (üvegszerű)
nederlande:
glazen, glasachtig, hyaloïdeus, vitreus
portugale:
vítreo
ruse:
стеклянный, стекловидный
slovake:
sklovitý

vitrego  

Granda vitrofenestro aŭ vitralo: [ĝi] staras malantaŭ la montro-vitrego, kaj bedaŭrinde malantaŭ ferkrado [20].
germane:
Schaufenster

vitrigi  

Transformi ion en vitraspektan substancon: (figure) larmoj […] vitrigis la pupilojn Marta ; vitrigi homojn (elspioni) [21]. SIN:nebuligi, vuali.
21. Monato, Stefan Maul: Du mil ok, 2008
ĉeĥe:
přeměnit na sklo
france:
vitrifier
hungare:
megüvegesít, üveggé olvaszt
nederlande:
verglazen
ruse:
превращать в стекло, остекловывать
slovake:
robiť skleným, sklovitým

grandiga vitro, pligrandiga vitro  

FOT
Lupeo: li […] tenas sian grandigan vitron antaŭ la okulo kaj rigardas akvoguton [22]; li venis kun pligrandiga vitro, metis eksteren anguleton de sia surtuto kaj lasis fali sur ĝin la neĝajn flokojn [23].
angle:
magnifying glass
beloruse:
павелічальнае шкло, лупа
bulgare:
увеличително стъкло, лупа
ĉeĥe:
zvětšovací sklo
germane:
Vergrößerungsglas, Lupe
hispane:
lupa
hungare:
nagyító(üveg)
nederlande:
vergrootglas
ruse:
увеличительное стекло, лупа
slovake:
zväčšovacie sklo

*okulvitroj [24]   Vikipedio

FOT
Optikaj vitroj por ambaŭ okuloj, garnitaj per muntaĵo, per kiu oni fiksas ilin ĉu sur nazo kiel nazumo, ĉu sur nazo kaj oreloj kiel branĉvitroj: la maljuna ministro […] rigardis tra siaj okulvitroj [25]; li movetis la kapon, viŝis siajn okulvitrojn, surmetis ilin denove [26]; rondaj okulvitroj VivZam ; dikaj okulvitroj Marta ; miopuloj, kiuj ne posedas okulvitrojn [27]; virino portanta sunokulvitrojn [28]; naĝ-okulvitroj [29]; (figure) rigardi la mondon tra la okulvitroj de l' optimismo protektokulvitroj [30]; (figure) la herooj de 1812 vole-nevole perceptiĝas nur tra okulvitroj de la romano de Lev Tolstoj [31]. VD:monoklo, binoklo
Rim.: Hermann D. Tautorat, por eviti la ĝenan pluralon (kiom da objektoj estas du okulvitroj?), proponis retroderivi el monoklo kaj binoklo la neologismon oklo: mi havas multajn oklojn, sed eĉ unu ne povas trovi [32]; la maljuna viro […] observis la knabon tra sia ridinda malgranda oklo [33]. [Wolfram Diestel]
24. L. L. Zamenhof: Fundamento de Esperanto, Universala Vortaro, okul'vitr'
25. H. C. Andersen, trad. L. L. Zamenhof: Fabeloj, vol. 1, La novaj vestoj de la reĝo
26. H. C. Andersen, trad. L. L. Zamenhof: Fabeloj, vol. 2, Dano Holger
27. Raymond Schwartz: La Stranga Butiko, P. P. P. aŭ Por Plenigi Paĝojn
28. Monato, Hektor Alos I Font: Spektantoj spektataj, 2003
29. Monato, Hori Jasuo: Masko-manio, 2009
30. Monato, Thierry Salomon: Ruĝŝlima vulkano, 2010
31. Monato, Nikolao Gudskov: Reveno de heroo, 2004
32. Ĉu 'oklo' taŭgas? - UniLang
33. Michael Ende, trad. Wolfram Diestel: La Senĉesa Rakonto, La Akvo de l' Vivo
angle:
glasses sunokul~oj: sunglasses
beloruse:
акуляры
bulgare:
очила sunokul~oj: очила за слънце
ĉeĥe:
brejle, brýle sunokul~oj: brýle proti slunci
france:
lunettes
germane:
Brille sunokul~oj: Sonnenbrille naĝ-okul~oj: Schwimmbrille protektokul~oj: Schutzbrille
greke:
γυαλιά
hebree:
משקפיים
hispane:
gafas, lentes
hungare:
szemüveg
indonezie:
kacamata
katalune:
ulleres
nederlande:
bril sunokul~oj: zonnebril
portugale:
óculos
ruse:
очки
slovake:
okuliare sunokul~oj: okuliare proti slnku
svede:
glasögon
turke:
gözlük

administraj notoj

~ego: Mankas dua fontindiko.