*proksim/a PV

*proksima

Apartigita per malgranda distanco:
a)
en spaco: la malfeliĉa infano forkuris kaj kaŝis sin en la plej proksima arbaro [1]; ĉi tiu urbo estas sufiĉe proksima, por kuri tien, […] mi savos min tien [2]; [la] najbaro plej proksima al lia domo [3]; aperis unu virino el la plej proksima vilaĝo [4]; la sonoj fariĝis ĉiam pli proksimaj [5]; ĉe pli proksima observado de ĉiu objekto fariĝis al mi klare, ke ĝi ne povas multe kosti FK ; [li] trovos la serĉatan plej proksiman vojon al Hindujo FK . VD:apuda1, najbara
b)
en tempo: proksima estas la tago de ilia malfeliĉo [6]; nia savo estas pli proksima, ol kiam ni ekkredis [7]; la somero jam estas proksima [8]; la tago de la edziĝo estis proksima; en la plej proksima dimanĉo [9]; tiuj mizerulinoj estis jam proksimaj al la fino de la tera migrado Marta . VD:baldaŭ, venonta
c)
per metaforo: proksima parenco [10]; proksima estas la Eternulo al tiuj, kies koro estas rompita [11]; [li] trovis ŝin en stato proksima al frenezo [12]; [ili] rakontis ĝin nur al siaj plej proksimaj amikinoj [13]; fabelo kaj realeco estas tre proksimaj unu de la alia [14]; voĉo tute ne decida kaj ne laŭta, tre proksima al petado [15]; la senco de „domaĝo“ estas tre proksima al la senco de „bedaŭro“ [16]; preĝejo proksima, sed Dio malproksima PrV . VD:familiara, intima1
angle:
1.a close, near 1.b soon 1.c close, near
beloruse:
 блізкі
ĉeĥe:
 blízký, přibližný
france:
 proche 1.b prochain (adj.)
germane:
 nahe la plej ~a: nächster.
hispane:
 próximo
hungare:
 közeli
nederlande:
 dichtbij
nepale:
 निकट
pole:
 bliski, niedaleki, nieodległy
portugale:
 próximo, propínquo, junto, vizinho, circunvizinho
ruse:
 близкий, ближний la plej ~a: ближайший.
slovake:
 blízky, približný
taje:
 ใกล้
tibete:
 འཁྲིས་ན་
ukraine:
 близький, поблизький, ближній

proksimigi, alproksimigi

(tr)
Fari ion proksima: la gasto proksimigis la seĝon al la kanapo kaj frapis la riĉulon je la femuro [17]; [li] superforte proksimigis la boteleton al la buŝo [18]; li proksimigis sian kapon al ŝia IK ; la genton de via patro alproksimigu al vi, ili aliĝu al vi kaj servu vin [19]; [tio] alproksimigus la grandan komunehoman celon almenaŭ je unu paŝo EE ; tiu ĉi homaranismo […] realproksimigas al la religio tiujn, kiuj perdis ĉian religion [20].
angle:
 to bring near
beloruse:
 прыбліжаць, набліжаць
ĉeĥe:
 přiblížit
france:
 approcher (tr.)
germane:
 annähern
hispane:
 aproximar
hungare:
 közelít
nederlande:
 naderbij brengen
pole:
 zbliżać, przybliżać
ruse:
 приблизить, приближать
slovake:
 priblížiť,
ukraine:
 наближати, зближати, зближувати

proksime de, proksime al

(prepoziciaĵo)
Apud, je malgranda distanco de: proksime al la fenestro estis libroj [21]. la unua estis mortpafita kiel ribelinto en milita malliberejo proksime de la memorparko [22].
21. Mihail Bulgakov, trad. Sergio Pokrovskij: La majstro kaj Margarita, ĉapitro 13a, p. 119a
22. G. MacAoidh: Amnezio-amnestio, Monato, 2003:2, p. 16a
angle:
 near
beloruse:
 блізу, паблізу, побач
france:
 près de
hungare:
 közel vmihez, vmi közelében
pole:
 blisko, niedaleko, w pobliżu
ruse:
 рядом с, возле, около, близ

proksimiĝi

Iĝi proksima: ne proksimiĝu al la pordo de ŝia domo [23]; lia animo alproksimiĝas al la pereo [24]; tiuj proksimiĝadis al la komenco de vivo krima Marta ; la vintro alproksimiĝas […] en la montaro jam elfalis neĝo [25]; tiuj, kiuj malproksimiĝas de [Dio], pereas [26]; la popoloj interproksimiĝus kiel unu familio FK . VD:aliri, alveni
angle:
 to come close
beloruse:
 прыбліжацца, набліжацца
france:
 approcher (intr.), s'approcher de
germane:
 sich nähern
hispane:
 aproximar se
hungare:
 közeledik
nederlande:
 naderbij komen
pole:
 zbliżać się, przybliżać się
ruse:
 приблизиться, приближаться
ukraine:
 наближатися

proksimulo

Ĉiu homo, en rilato, en kontakto kun alia: amu vian proksimulon kiel vin mem [27]; ĉiu […] vidu en sia proksimulo nur homon kaj fraton [28]. VD:amiko, kamarado, kunulo, najbaro
27. La Nova Testamento, S. Marko, 12:31
28. L. L. Zamenhof: Paroloj, Parolado antaŭ la Oka Kongreso Esperantista en Krakow en la 11a de aŭgusto 1912
angle:
 fellow man, neighbor
beloruse:
 бліжні, блізкі (наз.)
ĉeĥe:
 bližní
france:
 prochain (subst.)
germane:
 Nächster
hungare:
 felebarát
nederlande:
 naaste
pole:
 bliźni, ktoś bliski
ruse:
 близкий (сущ.), ближний (сущ.)
slovake:
 blížny
tibete:
 ཁྱིམ་མཚེས་
ukraine:
 ближній (ім.)

proksimuma

Ne tute ĝusta, sed nur proksima al la ĝusto: mi donos klarigon proksimuman, ne garantiante, ke mia klarigo taŭgos por ĉiuj okazoj [29]; mi penis trovi vorton, kiu havus eble nur signifon proksimuman FK ; [la] proksimuma pezo estas tri kilogramoj [30].
angle:
 approximate
beloruse:
 прыблізны
ĉeĥe:
 aproximativní, přibližný
france:
 approximatif
germane:
 ungefähr
hungare:
 körülbelüli, megközelítő
nederlande:
 benaderend
pole:
 przybliżony
ruse:
 приблизительный, примерный (приблизительный)
slovake:
 približný
ukraine:
 приблизний

proksimume

Laŭ ne preciza takso, ne plene trafante la veron aŭ celon: ĉeestis proksimume kvin mil viroj, […] li diris al siaj disĉiploj: sidigu ilin en aroj, po proksimume kvindek [31]; li iris for de ili proksimume ŝtonĵeton, kaj li genuis, kaj preĝis [32]; li havis unu solan filinon, proksimume dekdujaran [33]; proksimume en la mezo de la valo estis du grupoj de konstruaĵoj [34]; proksimume tri tagojn ni uzis por veni […] al Kopenhago [35]; tiaj proksimume estis la pensoj, per kiuj ĉiu sin okupis dum la teatra prezentado [36]; la domoj estis nenio alia ol lignaj budoj, proksimume tiaj, kiajn ni ankoraŭ nun vidas sur la vendejoj [37]; la vorto „kaperi“ signifas proksimume „rabi korsare“ [38]. SIN:ĉirkaŭe2
angle:
 approximately
beloruse:
 прыблізна, блізу
ĉeĥe:
 asi, cca, přibližně
france:
 à peu près, environ (à peu près), approximativement
hungare:
 körülbelül, megközelítőleg, nagyjából
katalune:
 més o menys
okcitane:
 a pauc près
pole:
 w przybliżeniu, około
ruse:
 приблизительно, примерно (приблизительно)
slovake:
 asi, približne, zhruba
tibete:
 ཧ་ལམ་
ukraine:
 приблизно

malproksima

Ne apuda, trans longa spaca, tempa aŭ spirita distanco: tiu ĉi malfeliĉa infano devis du fojojn en ĉiu tago iri ĉerpi akvon en tre malproksima loko [39]; malproksima de ni estas la deziro ribeli [40]; lia animo estas tiel malproksima de ia sanga penso, kiel malproksima estas la sudo de la nordo [41]; (figure) pli bona amiko intima ol parenco malproksima PrV . SIN:fora
afrikanse:
 verre
albane:
 i largët
amhare:
 ሩቅ
angle:
 far, distant
arabe:
 بعيد
armene:
 հեռավոր
azerbajĝane:
 uzaq
beloruse:
 далёкі
bengale:
 দূরবর্তী
birme:
 ဝေးကွာသော
bosne:
 udaljene
ĉeĥe:
 vzdálený
dane:
 fjernt
estone:
 palju
eŭske:
 urrutiko
filipine:
 malayo
france:
 distant, éloigné, lointain
galege:
 lonxe
germane:
 fern, entfernt
guĝarate:
 દૂરના
haitie:
 byen lwen
hinde:
 दूर
hungare:
 távoli
igbe:
 anya
irlande:
 i bhfad i gcéin
islande:
 fjarlæg
japane:
 遠い
jave:
 adoh
jide:
 ווייַט
jorube:
 o jina
kanare:
 ದೂರದ
kartvele:
 შორეული
kazaĥe:
 алыс
kimre:
 bell
kirgize:
 алыс
kmere:
 ឆ្ងាយ
koree:
 
korsike:
 luntanu
kose:
 kude
kroate:
 daleko
kurde:
 dûr
latine:
 tantum
latve:
 tāls
laŭe:
 ຫ່າງໄກ
litove:
 tolimas
makedone:
 далечни
malagase:
 lavitra
malaje:
 jauh
malajalame:
 ദൂരെയുള്ള
malte:
 bogħod
maorie:
 tawhiti
marate:
 आतापर्यंत
monge:
 nyob deb
mongole:
 холын
nepale:
 टाढा
njanĝe:
 lakutali
okcidentfrise:
 fier
panĝabe:
 ਦੂਰ
paŝtue:
 لرې
pole:
 daleki, odległy
ruande:
 kure
ruse:
 дальний, далёкий
samoe:
 mamao
sinde:
 جي فاصلي تي
sinhale:
 ඈත
skotgaele:
 fhaide air falbh
slovake:
 odľahlý, vzdialený, ďaleký
slovene:
 oddaljeni
somale:
 fog
ŝone:
 kure
sote:
 hole-hole
sunde:
 tebih
svahile:
 mbali
taĝike:
 дур
taje:
 ไกล
tamile:
 தொலைதூர
tatare:
 ерак
telugue:
 సుదూర
tibete:
 ཐག་རིང་པོ་
ukraine:
 віддалена
urdue:
 دور
uzbeke:
 uzoqdagi
vjetname:
 xa
zulue:
 ezikude

malproksimigi

(tr)
Fari malproksima: oni […] forpelis jam en malproksimigitajn buĉejojn la scenojn de mortigado de bestoj, kiuj ne estas eblaj sen fluoj de sango FK ; miajn fratojn Li malproksimigis de mi kaj miaj konatoj forfremdiĝis de mi [42]; vi malproksimigis de mi amanton kaj amikon [43]; post tri minutoj oni malproksimigu la ŝraŭbon el la fajro [44]. SIN:forigi
angle:
 to distance
beloruse:
 аддаліць
ĉeĥe:
 oddálit
france:
 éloigner
germane:
 entfernen
slovake:
 vzdialiť
ukraine:
 віддаляти

malproksime de

(prepoziciaĵo)
Je granda distanco, longa vojo, tempo aŭ strebo de: malproksime de ili estis granda grego da porkoj, paŝtiĝantaj tie [45]; li estis ne malproksime de la domo [46]; tre malproksime de ĉi tie, tie, kien flugas la hirundoj, antaŭ ol venas nia vintro [47]; de malproksime de la intermonto sonis vokado de kornoj Fab3 ; lia fianĉiĝo tenas lin malproksime de ĉiuj diboĉaĵoj [48]; ne falas frukto malproksime de l' arbo PrV . SIN:for2
angle:
 away, far off
beloruse:
 далёка ад
france:
 loin de
germane:
 entfernt von
hungare:
 távol vmitől
pole:
 daleko od
ruse:
 вдали от, далеко от

tuŝproksima

Tre proksima, kvazaŭ oni povus tuŝi: jen maldekstre spirhaltigas la reala, tuŝproksima simbolo de la katastrofo de antaŭ 60 jaroj [49].
49. B. Pietrzak: Al Hiroŝimo, Oomoto, 2004
angle:
 within reach, in reach
beloruse:
 у непасрэднай блізкасьці, на адлегласьці выпрастанай рукі
france:
 tout proche
germane:
 zum Fassen nah
pole:
 tuż obok, na wyciągnięcie ręki

administraj notoj