tradukoj: be ca cs de el en es fr he hu ia id kek lat nl pt ru sv tr vo zh

^*lingv/o [1]

^*lingvo

1.

Sistemo da vortoj uzata de etno por interkompreniĝo: fremda, hejma, gepatra lingvo; etna, nacia lingvo; vivaj^Z lingvoj; elekti ian el la lingvoj mortintaj (ekzemple latinan, grekan, hebrean) [2]; samlingvano; franclingvaĵo^Z (trajto tipe franclingva); mi ne scias la lingvon hispanan [3]; „Lingvo internacia“ kaj „lingvo tutmonda“ estas du tute malsamaj objektoj [4].

2.

Tiu sistemo konsiderata kiel karakterizaĵo de speciala grupo da individuoj aŭ de aparta fako: la komuna, scienca, teĥnika lingvo; la biblia, popola lingvo; la lingvo de la metiistoj, ŝtelistoj ktp. idiomoĵargono, slango, dialekto

3.

Ĉio servanta por esprimi pensojn aŭ sentojn: la lingvo de la surdmutuloj, de la bestoj; la algebra lingvo. mimikosigno

4.

Aro da signoĉenoj difinita per formala gramatiko (sintakso), al kiuj signoĉenoj ofte estas atribuita signifo (semantiko): formala lingvo (kontraste al la homa lingvo, ĉu nature etna kiel la angla, ĉu planlingvo kiel Esperanto); regula, senkunteksta, kuntekstohava lingvo (t.e. difinita per gramatiko apartenanta al samnoma tipo).

lingva

Rilata al lingvo: lingvaj demandoj, studoj. lingvistika.

lingvaĵo

Iu maniero tipe sin esprimi per lingvo: En ĉi tiu kajero mi kolektis liajn »vojaĝimpresojn” el la unuaj jarkolektoj de Lingvo Internacia. La lingvaĵo estas lia propra, ankoraŭ ne tre vortriĉa esperanto; [5] parolturno, dirmaniero, esprimo.

lingvano

Homo scianta kaj uzanta koncernan lingvon, ano de la koncerna lingvokomunumo (lingvanaro): anglalingvano, franclingvano, ruslingvano; alilingvano, samlingvano; esperantlingvano esperantisto
Rim.: Oni vidas ke „lingvan“ estas ofte uzata kvazaŭsufikse. Oni ankaŭ diras sinonime: „parolanto de“ (koncerna lingvo).

lingvisto, lingvosciencisto

Sciencisto, kiu studas pure lingvajn demandojn, fakulo pri lingvoscienco. filologo

cellingvo

Lingvo en kiun oni tradukas. fontolingvo

faklingvo

La terminaro kaj la tradiciaj parolmanieroj uzataj en iu fako aŭ okupo; profesia ĵargono^1.b.

fontolingvo

1.

Lingvo el kiu oni tradukas. cellingvo

2.

Lingvo el kiu alia lingvo pruntas vorton, parolmanieron aŭ alian lingvan trajton: se la fontolingvo uzas nelatinan alfabeton, la (pruntata) vorto do devas esti „transskribata“ en la esperantan alfabeton [6].

interlingvo

1.

Lingvo komune uzata de malsamlingvanoj por sin interkompreni: la rusa kiel interlingvo en orienta Euxropo [7]. en Afganujo ... la Persa estas la ĝenerala interlingvo [8].

2.

pontolingvo oni enkondukas interlingvon, tiel ke ĉiu traduko iru el ajna fonta lingvo al la interlingvo kaj de tie plu al la dezirataj celaj lingvoj [9].

maŝinlingvo

Lingvo kiun sentraduke komprenas kaj rekte interpretas la aparataro de komputilo. kodo, asembla lingvo

multlingveco

Situacio, en kiu multaj lingvoj estas uzataj: kiel la ĉefa demando reliefiĝis, kiel konservi multlingvecon kaj samtempe tamen plifaciligi la komunikadon [10].

planlingvo

Lingvo konscie kreita laŭ plano, almenaŭ je sia komenciĝo: Al Eugen Wüster ni dankas por la enkonduko de terminoj «planlingvo» kaj «esperantologio» [11].

plurlingvulo

Homo scianta plurajn lingvojn: enlande vojaĝanta hindo, krom se li estas escepta plurlingvulo, devas paroli ĉie la anglan lingvon [12].

pontolingvo

Intera lingvo en kiun oni tradukas por poste plu traduki en cellingvon: Esperanto servis kiel pontolingvo por traduki verkojn el la hungara en la ĉinan; pontolingvo estas utila rimedo en plurlingva tradukado, ĉar se necesas traduki el m programlingvoj en n maŝinlingvojn, ĝi ebligas konstrui nur m+n tradukilojn (m tradukilojn el la fontaj lingvoj en la pontan, plus n tradukilojn el la ponta lingvo en la celajn), anstataŭ m×n rektajn tradukilojn.

pralingvo

Lingvo, el kies dialektoj devenas grupo da parencaj lingvoj (formantaj lingvofamilion): Latino estas la pralingvo por la latinida lingvofamilio; sed ion parencan oni trovas, eĉ en loko tre nobla, en lingvo plej proksima al la komuna pralingvo de grekoj, latinoj, ĝermanoj kaj slavoj: en la sanskrito [13].

programlingvo

Formala lingvo por prezenti komputilajn programojn: Algolo, Fortrano, Paskalo kaj C estas famaj programlingvoj; altnivela, ordonema, deklarema, strukturema, objektema programlingvo.

translingvigi

traduki provante translingvigi, oni sekvas ideon, ĝin forĵetas, kaptas alian, ĝin forĵetas, ktp [14].

lingvoscienco

Scienco pri la homaj lingvoj, iliaj evoluo kaj funkciado: ne estante fakulo en lingvoscienco, li (Zamenhof) tamen kreis esperanton ‐ dum centoj da sciencoriĉaj filologoj kaj lingvistoj amasigis plej lertajn kaj konvinkajn argumentojn por „pruvi“, ke artefarita lingvo estas utopia entrepreno [15]; en NPIV „morfem/o“ ricevis tute alian difinon laŭ moderna (Usondevena) lingvoscienco [16]. filologio, interlingvistiko

lingvoscienca

Rilata al lingvoscienco: [la „interna ideo“] estis ia unuecigilo kaj ludis atentindan rolon en la kriza epoko, kiam matematikuloj kaj logikemuloj maltrafe volis enkonduki sur la lingvosciencan kampon disciplinojn taŭgajn nur en abstraktaj sciencoj [17].

planlingvoscienco

Scienco pri planlingvoj, parto de lingvoscienco: laŭ vidpunkto de preskriba planlingvoscienco ... la artikolo estas forigenda [18].