*dent/o PV

*dento

1.
ANA Elstara osteto, en la buŝo de homoj kaj bestoj, kiu servas por mordi kaj maĉi la nutraĵon: la dentoj de leono estas akraj [1]; tie estos la plorado kaj la grincado de dentoj [2]; kunfrapi la dentojn [3]; (figure) montri la dentojn (minaci); nuksoj venis, kiam dentoj elfalis PrV (malfrua) la dento de l' tempo formordis la piramidojn.
2.
(figure) Elstara pinto aŭ tranĉaĵo ĉe la rando aŭ la supraĵo de objekto: dento de kombilo, rado, segilo, muro, roko, monto, folio.
angle:
1. tooth 2. tooth
beloruse:
1. зуб 2. зубец
bulgare:
зъб
ĉeĥe:
zub
france:
1. dent, crochet (d'un serpent) 2. dent (d'une scie), encoche
germane:
Zahn
hebree:
שן
hispane:
diente
hungare:
fog
indonezie:
gigi
itale:
dente
katalune:
dent 2. sortint
nederlande:
1. tand 2. tand
pole:
ząb 1. ząb
portugale:
dente
ruse:
1. зуб 2. зубец
slovake:
zub
tibete:
སོ་

denta

1.
Rilata al dento: FON denta konsonanto; ANA denta emajlo.
2.
Denthava: denta rado.
angle:
1. dental
beloruse:
1. зубны 2. зубасты, зубаты, зубчасты, зубчаты
ĉeĥe:
zubatý
france:
1. dental (adj.), dentaire 2. denté
germane:
Zahn-
hebree:
1. דנטלי ~a rado: ℷלℷל שיניים 2. משונן
hispane:
1. dental 2. dentado
hungare:
1. fog- 2. fogas, fogazott
itale:
1. dentale 2. dentato
katalune:
1. dental 2. dentat
nederlande:
1. tand- 2. getand
pole:
1. zębny 2. zębaty
ruse:
1. зубной 2. зубастый, зубчатый
slovake:
zubatý

dentaro

ANA Tuto de la dentoj: li havas falsan dentaron.
afrikanse:
tande
albane:
dhëmbët
amhare:
ጥርስ
arabe:
أسنان
armene:
ատամիկ
azerbajĝane:
diş
bengale:
দাঁত
birme:
အံသွားခဲ
bosne:
zubi
ĉeĥe:
chrup, ozubení, zoubkování
dane:
tænder
estone:
hambad
eŭske:
hortzak
filipine:
ngipin
france:
denture, dentition (denture)
galege:
dentes
germane:
Gebiss
guĝarate:
દાંત
haitie:
dan
haŭse:
hakora
hebree:
שיניים
hinde:
दांत
hispane:
dentadura
hungare:
fogazat
igbe:
ezé
irlande:
fiacla
islande:
tennur
itale:
dentatura
japane:
歯牙
jave:
untu
jide:
ציין
jorube:
eyin
kanare:
ಹಲ್ಲುಗಳು
kartvele:
კბილები
katalune:
dentadura, dentat
kazaĥe:
тістері
kimre:
dannedd
kirgize:
тиштер
kmere:
ធ្មេញ
koree:
치아
korsike:
dìanti
kose:
amazinyo
kroate:
zubi
kurde:
diranên
latine:
dentium
latve:
zobi
laŭe:
ແຂ້ວ
litove:
dantys
makedone:
заби
malagase:
nify
malaje:
gigi
malajalame:
പല്ലുകൾ
malte:
snien
maorie:
niho
marate:
दात
monge:
cov hniav
mongole:
шүд
nederlande:
gebit
njanĝe:
mano
okcidentfrise:
tosken
panĝabe:
ਦੰਦ
paŝtue:
غاښونه
pole:
uzębienie
ruande:
amenyo
ruse:
зубы (в совокупности)
samoe:
nifo
sinde:
ڏند
sinhale:
දත්
skotgaele:
fiaclan
slovake:
chrup
slovene:
zobje
somale:
ilkaha
ŝone:
mazino
sote:
meno a
sunde:
huntu
svahile:
meno
taĝike:
дандон
taje:
ฟัน
tamile:
பற்கள்
tatare:
тешләр
telugue:
పళ్ళు
ukraine:
зуби
urdue:
دانت
vjetname:
răng
zulue:
amazinyo

dentego

ZOO Longa dento, kiu eliras el la buŝo de tiaj bestoj, kiaj elefantoj, aproj.
angle:
tusk, tush
beloruse:
ікол, бівень
ĉeĥe:
kel
france:
défense (dent)
germane:
Hauer, Stoßzahn
hebree:
ניב
hispane:
colmillo
hungare:
agyar
itale:
zanna
katalune:
ullal
nederlande:
slagtand
pole:
kieł
ruse:
клык, бивень
slovake:
kel, kel (sloní), zubisko
tibete:
མཆེ་བ་

dentigi, denti

(tr)
Dentoforme tranĉi aŭ aranĝi la randon de io: dentita rado, muro, falbalo, folio; la pintoj de la montaro segildentis la horizonton. VD:breĉeti, festoni
beloruse:
~ita: зазубраны
ĉeĥe:
ozubit
france:
denteler
hebree:
~ita: משונן
hispane:
dentar ~ita: dentado
hungare:
fogaz ~ita: fogazott kerék
itale:
dentellare, merlare
katalune:
dentar (tr.) ~ita: dentat
nederlande:
tanden
pole:
ząbkować (materiał) ~ita: ząbkowany (materiał)
ruse:
зазубрить ~ita: зазубренный
slovake:
ozubiť

dentingo

ANA Kavaĵeto en la makzela osto, entenanta la radikon de dento.
angle:
tooth socket
ĉeĥe:
lůžko zubu
france:
alvéole dentaire
germane:
Kieferhöhle
hebree:
מכתש השן
hispane:
alvéolo dentario
hungare:
fogüreg
itale:
alveolo dentario
katalune:
alvèol dental, odontobotri
nederlande:
tandholte
pole:
dziąsło
slovake:
zubná jamka

dentisto, dentkuracisto

MED Kuracisto de dentoj: en la kampo de la dentkuracado la dentisto estas la ĝenerala kuracisto [4].
4. Vikipedio, dentokuracado, 2010-07-05
angle:
dentist
bulgare:
зъболекар
ĉeĥe:
zubní lékař
france:
dentiste
germane:
Zahnarzt
hebree:
רופא שיניים
hispane:
dentista
indonezie:
dokter gigi
itale:
dentista
katalune:
dentista, odontòleg
pole:
dentysta, stomatolog
ruse:
зубной врач, дантист, стоматолог
slovake:
zubný lekár
tibete:
སོའི་སྨན་ཁང་

denta konsonanto PMEG

FON
Konsonanto artikulaciata ĉe la dentoj:
a)
lang-denta konsonanto
b)
(malofte) lip-denta konsonanto
Rim.: Ambaŭ subsencoj estas egale logikaj, sed en la efektiva uzo multaj lingvistoj kaprice rezervas la terminon al lang-denta konsonanto. [Sergio Pokrovskij]
angle:
dental
beloruse:
зубны зычны
bulgare:
зъбна съгласна
france:
dentale (consonne)
germane:
Dental, Zahnlaut
hispane:
dental, consonante dental
hungare:
foghang, dentális
perse:
همخوان دندانی، صامت دندانی
portugale:
dental, consoante dental
ruse:
зубной согласный

lang-denta konsonanto

FON
Konsonanto artikulaciata per alproksimigo de la antaŭa parto de la lango al la karno tuj malantaŭ la supraj dentoj, aŭ al la supraj dentoj mem: la angla duliteraĵo th signas la senvoĉan lang-dentan konsonanton [θ] en thing, kaj la voĉan lang-dentan konsonanton [ð] en this; en Esperanto la literoj t, d, n signas lang-dentajn konsonantojn.
Rim. 1: Reale estas granda variado pri la artikulacia loko. En multaj lingvoj la artikulacio fakte okazas ĉe la gingiva kresto aŭ ĉe la buŝaj alveoloj. En IFA „subponto“ markas artikulacion strikte dentan (kiel en [s̪, t̪, n̪, l̪]); kaj duobla substreko indikas artikulacion alveolan (kiel en [s͇, t͇, n͇, l͇]). Tamen en Esperanto tiu diferenco ne gravas, la koncernaj variantoj estas alofonoj de la fonemoj, signataj per la koncernaj literoj; tial oni kutimas klasi la fonemojn /t/, /d/, /s/, /z/, /t͡s/ (c), /r/, /l/, /n/ kiel konsonantojn lang-dentajn. [Sergio Pokrovskij]
Rim. 2: Ankaŭ la formo de la langofino varias. En iuj lingvoj oni kutimas pintigi la langon (ofte tiel estas en la angla), kaj tiam en la lingvista ĵargono oni parolas pri „apeksaj dentaloj“; en aliaj lingvoj (la franca, la rusa) la lango estas plata, „lamena“ — tiam la ĵargona termino estas „lamena dentalo“. En kelkaj lingvoj (ekz-e en la eŭska) tiu diferenco kontrastigas fonemojn, sed en Esperanto ĝi estas ignorata. Tial anstataŭ la tro specifaj epitetoj „apeksa“, „lamena“ por Esperanto pli konvenas la pli ĝenerala organindiko „langa“: „lang-denta konsonanto“. [Sergio Pokrovskij]
angle:
coronal dental
germane:
Koronal-dentalalveolar
pole:
spółgłoska przedniojęzykowo-zębowa
ruse:
(передне)язычно-зубной согласный

bludento

KOMP Malfermita normo de mallongdistanca konekto sendrata: konekti kapaŭskultilojn per bludento; ricevi dosierojn per bludento [5].
Rim.: La nomo de la teĥnologio estas omaĝo al la mezepoka reĝo Haraldo la Bludentulo de Danlando (Harald Blåtand Gormsen).
5. K. Schmidt: Esperanto translation for gnome-user-share, [vidita en 2011]
angle:
Bluetooth
france:
Bluetooth
katalune:
Bluetooth
norvege:
Blåtann
pole:
bluetooth
svede:
bluetooth, blåtand

kojnodento, kojna dento

ANA Iu el la mezaj, pintaj dentoj (inter tranĉaj kaj muelaj), kiuj ŝiras nutraĵon. SIN:kanino
angle:
eyetooth (p. p. dento de la supra makzelo), stomach tooth (p. p. dento de la malsupra makzelo)
beloruse:
ікол
bulgare:
кучешки зъб
ĉeĥe:
špičák
france:
canine (dent)
germane:
Eckzahn
hebree:
ניב
hispane:
colmillo
hungare:
szemfog
indonezie:
gigi taring
itale:
canino (sost.)
katalune:
ullal, canina, clau
nederlande:
hoektand
pole:
kieł, ząb oczny (pot.)
rumane:
dinte
ruse:
клык
slovake:
špicák

laktodento

ANA Dento de infano, kiu ŝanĝiĝas en la 6a jaro al daŭra dento, tio estas al tielnomata saĝodento.
beloruse:
малочны зуб
bulgare:
млечен зъб
ĉeĥe:
mléčný zub
france:
dent de lait
germane:
Milchzahn
hispane:
diente de leche
indonezie:
gigi susu
itale:
dente da latte
katalune:
dent de llet, dent decídua
pole:
ząb mleczny
ruse:
молочный зуб
slovake:
mliečny zub

mueldento, muela dento

ANA Iu el la malantaŭaj, plataj dentoj kiuj dispremas nutraĵon; molaro.
ĉeĥe:
zub stolička
france:
molaire (dent)
hebree:
(שן) טוחנת
hispane:
muela, molar
hungare:
zápfog, őrlőfog
indonezie:
gigi geraham
itale:
molare (sost.)
katalune:
molar, queixal
nederlande:
kies, baktand, maaltand
pole:
ząb trzonowy, trzonowiec (ząb)
ruse:
жевательный зуб
slovake:
zub stolička

saĝodento

ANA Dento kiu elkreskas post laktodento, en iom matura, relative spertoplena aĝo.
france:
dent de sagesse
germane:
Weisheitszahn
hispane:
muela del juicio
hungare:
bölcsességfog
indonezie:
gigi tetap
itale:
dente del giudizio
nederlande:
verstandskies, wijsheidstand
pole:
ząb mądrości
ruse:
зуб мудрости

sendentulo

(arkaismo)
ZOO Terbesto sen dentoj aŭ kun malmutaj dentoj, ano de ordo de mamuloj (Edentata): se oni konsideras la du mamulajn ordojn kiuj estas plej malnormalaj je siaj haŭtaj kovraĵoj, tio estas, Cetacoj (balenoj) kaj Sendentuloj (dazipoj, manisoj, ktp.) ... ĉi tiuj estas tiel same la plej malnormalaj je siaj dentaroj [6].
Rim.: La ordo sendentuloj ne plu validas. Plimulto de ĝiaj anoj — krom maniso kaj orikteropo — estas nun klasigita en la ordo kromartikuloj. [ĵv]
france:
édenté
latinece:
Edentata
pole:
szczerbak

tranĉodento, tranĉa dento

ANA Iu el la antaŭaj dentoj, kiuj distranĉas nutraĵon; incizivo.
angle:
incisor
beloruse:
разец (зуб)
france:
incisive (dent)
germane:
Schneidezahn
hebree:
שן חותכת
hispane:
incisivo
hungare:
metszőfog
indonezie:
gigi seri
itale:
incisivo (sost.)
katalune:
incisiu
nederlande:
snijtand
pole:
siekacz (ząb)
ruse:
резец (зуб)

tridento

Forko kun tri dentoj.
angle:
trident
beloruse:
трызубец
bulgare:
тризъбец
ĉeĥe:
trojzubec
france:
trident
hebree:
קלשון
hispane:
tridente
hungare:
háromágú szigony
itale:
tridente
katalune:
trident
nederlande:
drietand
pole:
trójząb
ruse:
трезубец
slovake:
trojzubec

dentopikilo, dentpikilo

Rigida spliteto por purigi inter la dentoj.
angle:
toothpick
beloruse:
зубачыстка, калыпок
bulgare:
клечка за зъби
france:
cure-dent
germane:
Zahnstocher
hebree:
קיסם שיניים
hispane:
mondadientes
hungare:
fogvájó, fogpiszkáló
indonezie:
tusuk gigi
itale:
stuzzicadenti
katalune:
escuradents, furgadents
pole:
wykałaczka
ruse:
зубочистка

dentostango

Stango provizita je dentoj2, por kroĉi.
beloruse:
зубчатая рэйка
ĉeĥe:
ozubená tyč
france:
crémaillère
germane:
Zahnstange
hebree:
מוט הילוכים
hungare:
fogasrúd, fogasléc
itale:
cremagliera
katalune:
cremallera
ruse:
зубчатая рейка
slovake:
ozubená tyč

administraj notoj

~a: Mankas dua fontindiko.
~a: Mankas fonto, kiu estas nek vortaro nek terminaro.
~aro: Mankas dua fontindiko.
~aro: Mankas fonto, kiu estas nek vortaro nek terminaro.
~ego: Mankas dua fontindiko.
~ego: Mankas fonto, kiu estas nek vortaro nek terminaro.
~igi, ~i: Mankas dua fontindiko.
~igi, ~i: Mankas fonto, kiu estas nek vortaro nek terminaro.
~ingo: Mankas dua fontindiko.
~ingo: Mankas fonto, kiu estas nek vortaro nek terminaro.
lang-~a konsonanto: Mankas dua fontindiko.
lang-~a konsonanto: Mankas fonto, kiu estas nek vortaro nek terminaro.
kojno~o, kojna ~o: Mankas dua fontindiko.
kojno~o, kojna ~o: Mankas fonto, kiu estas nek vortaro nek terminaro.
lakto~o: Mankas dua fontindiko.
lakto~o: Mankas fonto, kiu estas nek vortaro nek terminaro.
muel~o, muela ~o: Mankas dua fontindiko.
muel~o, muela ~o: Mankas fonto, kiu estas nek vortaro nek terminaro.
saĝo~o: Mankas dua fontindiko.
saĝo~o: Mankas fonto, kiu estas nek vortaro nek terminaro.
tranĉo~o, tranĉa ~o: Mankas dua fontindiko.
tranĉo~o, tranĉa ~o: Mankas fonto, kiu estas nek vortaro nek terminaro.
tri~o: Mankas dua fontindiko.
tri~o: Mankas fonto, kiu estas nek vortaro nek terminaro.
~opikilo, ~pikilo: Mankas dua fontindiko.
~opikilo, ~pikilo: Mankas fonto, kiu estas nek vortaro nek terminaro.
~ostango: Mankas dua fontindiko.
~ostango: Mankas fonto, kiu estas nek vortaro nek terminaro.