*17ide/o

ideo

Abstrakta koncepto de la spirito pri objektoj aŭ ecoj; pensaĵo, komprenaĵo: havi nenian ideon pri la muziko, pri justo kaj maljusto; vera, falsa, ĝusta, klara, malklara ideo; per asociado de la ideoj; ideoĉeno (ideasocio); riĉaĵoj tiel grandegaj, ke ne eble estas havi ideon pri ili [1]; ĉiuj tiuj ideoj dancas, valsas en mia cerbo; venis al mi en la kapon la ideo, ke...; bona ideo venas post la pereo PrV ; la ideo pri arbo, Dio, lingvo internacia; ni ne scias, el kia lingvo Zamenhof prenis la ideon de la nedifina prepozicio je; entuziasmiĝi, batali, morti por ideo; la doktrino de Platono pri la ideoj. VD:bazo, esenco, fundo, fundamento, idealo, imago, kerno, koncepto
afrikanse:
 idee
albane:
 ideja
amhare:
 ሀሳብ
angle:
 idea
arabe:
 فكرة
armene:
 գաղափար
azerbajĝane:
 fikir
beloruse:
 ідэя, думка
bengale:
 ধারণা
birme:
 စိတ်ကူး
bosne:
 ideja
bulgare:
 идея
ĉeĥe:
 idea, myšlenka, nápad, pojem, představa
dane:
 idé
estone:
 mõte
eŭske:
 ideia
france:
 idée
germane:
 Ahnung, Vorstellung, Idee
guĝarate:
 વિચાર
haitie:
 lide
haŭse:
 ra’ayin
hinde:
 विचार
hispane:
 idea
hungare:
 eszme, ötlet, idea
igbe:
 echiche
irlande:
 smaoineamh
islande:
 hugmynd
itale:
 idea
japane:
 アイデア
jide:
 געדאַנק
jorube:
 agutan
kanare:
 ಕಲ್ಪನೆ
kartvele:
 იდეა
kazaĥe:
 идея
kimre:
 syniad
kirgize:
 ой
kmere:
 គំនិត
koree:
 아이디어
korsike:
 ‘idea
kose:
 uluvo
kroate:
 ideja
kurde:
 fikir
latve:
 ideja
laŭe:
 ແນວຄວາມຄິດ
litove:
 idėja
makedone:
 идеја
malagase:
 hevitra
malajalame:
 ആശയം
maorie:
 whakaaro
marate:
 कल्पना
monge:
 lub tswv yim
mongole:
 санаа
nederlande:
 idee
nepale:
 विचार
njanĝe:
 lingaliro
okcidentfrise:
 idee
panĝabe:
 ਇਹ ਵਿਚਾਰ
paŝtue:
 مفکوره
pole:
 idea, pojęcie, myśl
portugale:
 idéia
ruande:
 igitekerezo
rumane:
 idee
ruse:
 идея, мысль
samoe:
 manatu
sinde:
 خيال
sinhale:
 අදහස
skotgaele:
 beachd
slovake:
 idea, predstava, základná myšlienka
slovene:
 ideja
somale:
 fikrad
ŝone:
 zano
sote:
 maikutlo a
sunde:
 gagasan
svahile:
 wazo
taĝike:
 идеяи
taje:
 ความคิดที่
tamile:
 யோசனை
tatare:
 идея
telugue:
 ఆలోచన
tibete:
 བསམ་བློ་
ukraine:
 ідея
urdue:
 خیال
uzbeke:
 fikr
vjetname:
 ý tưởng
zulue:
 umqondo

idea

Imaga; ekzistanta nur en la spirito, sed ne en la realo: la idea mondo; idea riĉeco. VD:aera, ĥimera, subjektiva, vana
beloruse:
 ідэйны
ĉeĥe:
 ideový, myšlenkový
france:
 idéal (relatif aux idées)
germane:
 ideell
hispane:
 ideal (relativo a la idea)
hungare:
 eszmei
itale:
 ideale (agg.)
nederlande:
 denkbeeldig
pole:
 imaginacyjny, wymyślony (utworzony w wyobraźni)
portugale:
 ideal (relativo a idéia; adj.)
ruse:
 идейный
slovake:
 myšlienkový
ukraine:
 ідейний

idearo

Sistemo de ideoj de homo aŭ de homgrupo: la plej terura idearo ligita kun la Fina Venko estas agado por la Tria Mondo [2]; peco da pano estas pli valora ol grandaj idearoj [3]. VD:doktrino
2. W. Żelazny: Pri la rilatoj inter inteligencio kaj plebo, La Ondo de Esperanto, 2000:03 (65)
3. S. Engholm: Al Torento, 1930
beloruse:
 сукупнасьць ідэяў, ідэалёгія
ĉeĥe:
 ideologie, souhrn myšlenek
france:
 idéologie
hispane:
 ideario, ideología
itale:
 ideologia
pole:
 ideały, ideologia
rumane:
 ideologie
slovake:
 ideológia, súhrn myšlienok

ideismo

FIL Filozofia sistemo, laŭ kiu la principo de la mondo estas ideoj: laŭ objektiva ideismo, kiel tiu de Hegel, materio ja ekzistas, sed estas aventuro de iu absoluta ideo; laŭ subjektiva ideismo, aŭ solipsismo, la mondo estas revo de individua subjekto. ANT:materiismo
beloruse:
 ідэалізм (філяз.)
ĉeĥe:
 idealizmus
france:
 idéalisme (phil.)
hispane:
 idealismo
hungare:
 idealizmus
itale:
 idealismo (fil.)
nederlande:
 idealisme
pole:
 idealizm (filozoficzny)
ruse:
 идеализм (филос.) objektiva ~ismo: объективный идеализм. subjektiva ~ismo: субъективный идеализм.
slovake:
 idealizmus, nadšenie pre ideály
ukraine:
 ідеалізм

ideisto

FIL Adepto de sistemo ideisma.
beloruse:
 ідэаліст (філяз.)
ĉeĥe:
 idealista
france:
 idéaliste (phil.)
hispane:
 idealista
hungare:
 idealista
itale:
 idealista (fil.)
nederlande:
 idealist
pole:
 idealista (wyznawca idealizmu)
ruse:
 идеалист (филос.)
slovake:
 idealista
ukraine:
 ідеаліст

samideano

1.
Tiu, kiu havas komunan ideon, komunan celon kun aliaj.
2.
ESP Afabla ĝentiltitolo uzata inter esperantistoj, konsiderataj kiel kunlaborantoj pro la Interna Ideo: la esperantistoj sin salutas ordinare per la vorto „samideano“; estimata samideano (formulo komence de letero); samideane via (formulo fine de letero).
beloruse:
 аднадумец, аднадумца, аднамысьнік
ĉeĥe:
 samideán, čl. stejné myšlenky
france:
 partisan (d'un mouvement d'idées, de l'espéranto)
germane:
 Gleichgesinnter
hungare:
 eszmetárs
itale:
2. samideano
pole:
 współideowiec (tytuł używany między esperantystami)
portugale:
1. co-idealista, correligionário 2. samideano
ruse:
 единомышленник
slovake:
 samideán (stúpenec tej istej myšlienky)
ukraine:
 однодумець

fiksa ideo

PSI Obsedo, penso, kiu konstante revenas al la animo: vi havas fiksan ideon, revon, kiu tute plenigas vin [4].
4. H. Conscience, trad. M. Posenaer: Rikke-Tikke-Tak, 1912
beloruse:
 ідэфікс
ĉeĥe:
 fixní idea, idée fixe, utkvělá myšlenka
france:
 idée fixe
slovake:
 fixná idea
ukraine:
 ідея фікс, настирлива ідея

administraj notoj

pri ~o:
     Necesas apartigi la du sencojn „imago“ kaj
     „ekpenso“.
     [Wolfram Diestel]
   
pri ide/o :
  Aldonendas drv pri la Interna Ideo.
  [Sergio]
~a: Mankas fontindiko.
~a: Mankas fonto, kiu estas nek vortaro nek terminaro.
~ismo: Mankas fontindiko.
~ismo: Mankas fonto, kiu estas nek vortaro nek terminaro.
~isto: Mankas fontindiko.
~isto: Mankas fonto, kiu estas nek vortaro nek terminaro.
sam~ano: Mankas fontindiko.
sam~ano: Mankas fonto, kiu estas nek vortaro nek terminaro.
fiksa ~o: Mankas dua fontindiko.