*virt/o

*virto

1.
Konstanta emo fari bonon: li kredis al la Eternulo kaj tio estis kalkulita al li kiel virto [1]; la virto gardas tiun, kiu iras ĝustan vojon [2]; minacas vin internaj katastrofoj, kiujn povas forigi nur la virto kaj saĝo [3]; se ili ankoraŭ ne kaŝis ŝin de mi, kredeble ili ne multe zorgas pri ŝia virto [4]; kune kun la ĉasteco forflugas ankaŭ la virto, kiel la odoro malaperas el velkinta rozo [5]; la virto sin mem rekompencas [6]; pli bona virto sen oro, ol oro sen honoro PrV ; beleco logas, virto apogas PrV ; el la neceseco oni devas fari virton (oni devas akiri meriton farante propramove tion, kion oni ne povas eviti) PrV . VD:bonfaro, fido2
2.
Ĉiu el la apartaj bonaj inklinoj de la animo: modesteco estas bela virto [7]; ŝi estis edukata, [kaj] lernadis ĉiujn reĝajn virtojn [8]; la dioj favoris vin per plej granda virto, per prudenta humileco [9]; beleco, mildeco, modesteco, obeeco kaj pieco, jen estas la virtoj, kiuj konvenas al virino Marta ; mi citadis miajn virtojn (aŭ pli ĝuste mi fanfaronis pri malesto de malvirtoj) [10]; [siajn] tri filojn […] li zorge edukis, admoninstruante al ili ĉian virton [11]. VD:kvalito
angle:
virtue
beloruse:
цнота
bulgare:
добродетел
ĉeĥe:
ctnost
france:
vertu
germane:
Tugend el la neceseco oni devas fari ~on: aus der Not eine Tugend machen.
hispane:
virtud
hungare:
erény
katalune:
virtut
nederlande:
deugd
pole:
cnota
portugale:
virtude
ruse:
добродетель
slovake:
cnosť, čnosť
tibete:
དགེ་བ་
ukraine:
чеснота, доброчесність

virta

1.
Posedanta virto(j)n: Noa estis homo virta kaj senmakula [12]; ili ame vartis la infanon, kiu kreskis sana kaj virta [13]; Knabinoj virtaj en kameroj ⫽ Sin riglis dum ni preterbolis [14]; virtulo kompatos la vivon de sia bruto [15]; virta virino straton ne konas PrV ; por virta orelo ne danĝeras vorto malbela PrV .
2.
Konforma al virto: virta ekzemplo [16]; rilate afliktiton kaj senhavulon estu virtaj [17]; ŝi konservis patrinan aŭtoritaton sufiĉe grandan, por facile rekonduki sian filinon en la virtan vojon [18].
VD:brava, ĉasta, deca1, honesta3, nobla, solida4
angle:
virtuous
beloruse:
цнатлівы, дабрадзейны
bulgare:
добродетелен
ĉeĥe:
ctnostný
france:
vertueux
germane:
tugendhaft
hispane:
virtuoso
hungare:
erényes
katalune:
virtuós
nederlande:
deugdzaam
pole:
cnotliwy, zacny
portugale:
virtuoso
ruse:
добродетельный
slovake:
cnostný, čnostný
ukraine:
доброчесний

malvirto

1.
Konstanta emo fari malbonon: via interno estas plena de rabado kaj malvirto [19]; la laboro forigas de ni tri grandajn malbonojn: la enuon, la malvirton kaj la mizeron [20]; la malvirto disskuas ankaŭ la fortikecon de la karaktero [21].
2.
Ĉiu el malbonaj inklinoj de la animo: kiam mi volas kaŝi miajn malvirtojn, mi kulpigas pri ĉio miajn senkulpajn infanojn [22]; li ja partoprenis en la malvirtoj kaj diboĉoj de la cezaro [23]; Jabok dronis pli kaj pli profunden en malvirtoj, kaj eĉ adoris abomene malvirtajn diinojn, kiuj nur ekzistas en la imago de malvirtuloj [24]; malriĉeco ne estas malvirto PrV ; senlaboreco estas patrino de ĉiuj malvirtoj PrV .
angle:
vice
beloruse:
загана, няцнота
bulgare:
заместник
ĉeĥe:
nepravost, neřest, zhýralost
france:
vice
germane:
Laster, Untugend senlaboreco estas patrino de ĉiuj mal~oj: Müßiggang ist aller Laster Anfang.
hungare:
bűn, vétek
katalune:
vilesa, vici
nederlande:
ondeugd
pole:
nieprawość, występek
portugale:
perversão
ruse:
порок
slovake:
necnosť, neresť, zlozvyk, zlá vlastnosť
ukraine:
порок

malvirta

Posedanta malvirto(j)n; nekonforma al virto: sidigu apud li du homojn malvirtajn, kaj ili atestu kontraŭ li [25]; el la koro de homoj eliras malvirtaj pensoj, malĉastaĵoj [26]; ŝi rimarkis la malvirtan konduton de ŝia amikino, kaj ŝia honesteco ne ĝin aprobis [27]; [ĉu] oni tuj donis kredon al tia malvirta kalumnio [28]? VD:fia, malnobla, perversaVD:gangreni, korupti2
angle:
vicious
beloruse:
нецнатлівы, заганны
bulgare:
порочен
ĉeĥe:
neřestný, zhýralý
france:
pervers
germane:
lasterhaft
hungare:
bűnös, erkölcstelen
katalune:
vil, pervers
nederlande:
ondeugdzaam
pole:
nieprawy, występny
portugale:
perverso
ruse:
порочный
slovake:
nerestný
tibete:
སྐྱག་ལང་ཤོར་
ukraine:
порочний

administraj notoj