tradukoj: be bg cs de el en es fr hu id it nl pl pt ru sk tp tr vo zh

*vent/o

*vento  

1.  
MET Pli aŭ malpli rapida movado de la aero en la atmosfero: sur la valo neĝa vento blovas ĉiam pli FK ; vibras vok' en vaga vento [1]; li portiĝis sur la flugiloj de la vento [2]; disflugiĝi kiel polvo en vento Hamlet ; ili remis laŭ la orienta bordo en senvento [3]; [ili] flugas kun la ventoj [4]; kun veloj sub la vento BdV ; la popolaĉo, kiel hordeo sur kampo, iras kun la vento (estas ŝanĝema, adaptiĝema) [5]; li ŝanĝiĝas kiel la vento; flugema kiel vento PrV ; batadi la venton (vane peni) PrV ; li serĉas la venton sur la kampo (sama signifo) PrV ; minacas dento al la vento (vane) PrV .
2.  
(figure) Ĝenerala disvastiĝanta tendenco: blovis afrika vento; Kroatoj jam longe estas ege malkontentaj pro la regmaniero […] kaj fine la morto de la diktatoro ebligis novan venton [6]. SIN:atmosfero, fluo.

venta  

1.
Rilata al vento: venta vetero [7]; venta energio [8]; venta, senŝirma, senarba […] insuleto [9].
2.  
(figure) Senbaza, senvalora, malfirma, aera: ĉio estas vantaĵo kaj entreprenoj ventaj [10]; ĉio estas vantaĵo kaj ventaĵo, kaj nenia profito [11]; ĉu saĝulo povas respondi per ventaj opinioj? [12]. VD:fumo 2

venti

(ntr)
MET Blovi (pp vento): forte ventasZ ; el tombo de prakatakombo plorventas kantik' [13].

ventego  

1.  
MET Fortega vento, ordinare akompanata de pluvo aŭ neĝo: en tiu nokto blovis terura ventego kaj la pluvo faladis per riveroj FK ; kiel pasanta ventego [la] malpiulo malaperas [14]; kvietigi la ventegon [15]; (figure) malfeliĉo venos kiel ventego [16]. VD:tempesto, uragano
2.  
(figure) Rapide trapasanta amaso: la ventegoj de la vivo Marta ; la mevoj flirtis ĉirkaŭ li kvazaŭ ventego da blankaj flugiloj; li devis elporti ventegon da riproĉoj. VD:lavango, torento

*ventumi  

(tr)
1.
Refreŝigi movante la aeron: li ventumas al si per sia ĉapelo; ĉiuj damoj […] sidis en la unua vico kaj ventumadis sin [17]; du nigraj sklavoj ventumis lin [18].
2.  
AGR Ventoli2: Boaz […] ventumas hordeon […] en la draŝejo [19]; disfluganta grenventumaĵo [20] (netaŭga ventumita parto de la greno). VD:draŝi1

ventumilo

1.
Ilo aŭ aparato por ventumi, precipe portebla duondisko refaldebla, kiun oni mane svingas: ventumilo el eburo; ventumiloj el strutaj plumoj [21]; la manoj kun naĝmembrano dislarĝiĝis en formo de ventumilo [22]; grandaj ventumilformaj palmoj staris gracie [23]; li […] ripozis en la ombro de l' granda ventumilo, kiun tenis lia adjutanto [24].
2.  
AGR Ventolilo: lia ventumilo estas en lia mano, kaj li elpurigos sian draŝejon [25]; kiel grenventumilo, oni ventokribras la erarojn de aliuloj, sed siajn proprajn erarojn oni kaŝas [26].

ventanima, ventkapa

Senpripensema, malsaĝa, sencerba: malgraŭ via tuta ventanimeco vi esence estas bona knabo Marta ; ventanimulo Marta ; ventkapulo [27].

disventumi, disventigi

Dispeli, disperdigi: ili ĝin disventumos, kaj dezertigos ĝian landon, ĉar en la tago de la malfeliĉo ili estos ĉirkaŭ ĝi ĉiuflanke [28]; reĝo […] disventumas per siaj okuloj ĉion malbonan [29].

dorsovento, dorsvento[30]  

Favora vento, vento blovanta samdirekte kun la movo de velŝipo, avio ktp: restis ankoraŭ 151 km ĝis tiu celo, se la dorsvento daŭros, […] ni eble sukcesos [31]; „Sekreto“ estis iranta kun duono de la veloj ĉe dorsovento [32].

ventmontrilo, ventomontrilo  

MET Simpla meteologia instrumento meĥanika indikanta la direkton (kaj eventuale ankaŭ la rapidon) de vento, en formo de metala flageto (aŭ koko, aŭ alia figuro) turniĝanta sur vertikala akso, aŭ en formo de teksaĵa maniko fiksita ĉe turnebla ringo sur masto: sed li sidis sur la ventmontrilo de la turo, ĝi konstante turniĝadis kun li, kaj tial li pensis, ke ĉiam blovas la sama vento [33]; kuriozaĵo estas sur la tegmento de la preĝejo: la ventomontrilo konsistas el du simboloj: koko kutima franca simbolo kaj porkokapo, alia simbolo, daŭra memoraĵo pri loka legendo [34].

tradukoj

anglaj

~o: wind; dorso~o, dors~o: fair wind; ~montrilo, ~omontrilo: weather vane.

belorusaj

~o: вецер; ~i: дзьмуць (пра вецер); ~ego: ураган; ~umi: праветрываць, вэнтыляваць, правейваць; ~anima, ~kapa: ветраны, легкадумны; dis~umi, dis~igi: разьвеяцца па ветры.

bulgaraj

~o: вятър; ~a: ветровит, вятърничав.

ĉeĥaj

~o: vítr; ~a: větrný; ~i: být větrno, foukat, vanout; ~ego: vichr, vichřice; ~umi: ovívat, profukovat, provětrat, vyfukovat, větrat, čistit; ~umilo: vějíř; ~anima, ~kapa: lehkomyslný; ~montrilo, ~omontrilo: větrná korouhvička.

ĉinaj

~o: 风 [fēng].

francaj

~o: vent; ~a: fumeux; ~i: venter; ~ego: tempête; ~umi: ventiler; ~umilo: éventail, van; ~anima, ~kapa: étourdi, fou-fou, tête en l'air; dis~umi, dis~igi: s'éparpiller, se disséminer; dorso~o, dors~o: vent arrière; ~montrilo, ~omontrilo: girouette.

germanaj

~o: Wind; ~a: windig; ~i: wehen (Wind); ~ego: Sturm; ~umi 1.: Luft zufächeln; ~umi 2.: windsichten, die Spreu vom Weizen trennen, worfeln; ~umilo 1.: Fächer; ~umilo 2.: Worfschaufel, Sichter; ~anima, ~kapa : windig (Charakter); dis~umi, dis~igi : zerstreuen, verwehen; dorso~o, dors~o : Rückenwind; ~montrilo, ~omontrilo: Windrichtungsgeber. gren~umaĵo: Spreu.

grekaj

~o: άνεμος; ~ego: ανεμοζάλη; ~umi: αερίζω.

hispanaj

~o: viento.

hungaraj

~o: szél; ~i: fúj a szél; ~ego: vihar, szélvihar; ~umi 1.: legyez; ~umi 2.: szellőztet; ~anima, ~kapa: szeles, hebehurgya, szeleburdi; dis~umi, dis~igi: szétszóródik, széthullik. sur la flugiloj de la ~o: a szél szárnyain; sen~o: szélcsend; batadi la ~on: szalmát csépel; li serĉas la ~on sur la kampo: Dunába vizet hord.

indoneziaj

~o: angin; ~a 1.: [angin] berangin; ~ego 1.: badai; ~umi 1.: [kipas] mengipasi; ~umilo: kipas.

italaj

~o: vento; ~a 1.: ventoso, ventilato, eolico; ~a: fumo (fig.), vento (fig.), aria (fig.); ~i: soffiare (di vento); ~ego: tempesta, tormenta; ~umi: ventilare, sventagliare, pulare, dare aria; ~umilo: ventola, ventaglio, ventilabro; ~anima, ~kapa: sconsiderato, stordito (sciocco), scervellato, sventato; dis~umi, dis~igi: disperdersi; ~montrilo, ~omontrilo: segnavento. gren~umaĵo: pula.

nederlandaj

~o: wind; ~i: waaien; ~ego: storm.

polaj

~o 1.: wiatr; ~o 2.: wiatr; ~a 1.: wietrzny, wiatrowy; ~i: wiać (o wietrze); ~ego 1.: wicher, wichura; ~umi 1.: wietrzyć; ~umi 2.: wiać (zboże); ~umilo 1.: wachlarz; ~umilo 2.: wialnia; ~anima, ~kapa: lekkomyślny; dis~umi, dis~igi: rozwiewać; ~montrilo, ~omontrilo: wiatrowskaz.

portugalaj

~o: vento; ~i: ventar; ~ego: ventania; ~umi: ventilar.

rusaj

~o: ветер; ~a 1.: ветровой, ветренный; ~a 2.: ветренный; ~i: дуть (безл. о ветре); ~ego: ураган; ~umi: проветривать, провеивать; ~umilo 1.: веер; ~anima, ~kapa: легкомысленный, ветреный; dis~umi, dis~igi: развеяться по ветру; dorso~o, dors~o: попутный ветер; ~montrilo, ~omontrilo: флюгер.

slovakaj

~o: vietor; ~a: veterný, vetrový, vzdušný; ~i: fúkať, viať; ~ego: víchor, víchrica; ~umi: oviať, prefukovať, prevetrať, vyfukovať, čistiť; ~umilo: vejár; ~anima, ~kapa: ľahkomyseľný; ~montrilo, ~omontrilo: veterná ružica.

tokiponaj

~o: kon.

turkaj

~o: rüzgâr.

volapukaj

~o: vien.

fontoj

1. Kalman Kalocsay: http://literaturo.org/HARLOW-Don/Esperanto/Literaturo/Revuoj/np/np5801/aliteracio.html
2. trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, II. Samuel 22:11
3. Frans G. Bengtsson, trad. Bertil Nilsson: Orm la Ruĝa
4. H. C. Andersen, trad. L. L. Zamenhof: Fabeloj, vol. 4, Historio el la dunoj
5. B. Prus, trad. Kazimierz Bein: La Faraono, vol. 3, Ĉapitro XIV
6. Monato, Paul Gubbins: Post morto ― nova sorto
7. I. S. Turgenjev, trad. Kazimierz Bein: Patroj kaj filoj, Ĉap. 22a.
8. Monato, , Hektor Alos i Font: Venta energio superas la atoman, 2005
9. Monato, , Garbhan MacAoidh: Insulo de verkistoj, 2007
10. trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, Predikanto 1:14
11. trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, Predikanto 2:11
12. trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, Ijob 15:2
13. Raymond Schwartz: La Stranga Butiko, Aŭtunovesper'
14. trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, Sentencoj 10:25
15. trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, Psalmaro 107:29
16. trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, Sentencoj 1:27
17. H. C. Andersen, trad. L. L. Zamenhof: Fabeloj, vol. 2, Paŝtistino kaj kamentubisto
18. B. Prus, trad. Kazimierz Bein: La Faraono, vol. 1, Ĉapitro XXV
19. trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, Rut 3:2
20. trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, Jesaja 29:5
21. B. Prus, trad. Kazimierz Bein: La Faraono, vol. 3, Ĉapitro VII
22. H. C. Andersen, trad. L. L. Zamenhof: Fabeloj, vol. 4, Filino de la marĉa reĝo
23. H. C. Andersen, trad. L. L. Zamenhof: Fabeloj, vol. 4, Sterkskarabo
24. B. Prus, trad. Kazimierz Bein: La Faraono, vol. 1, Ĉapitro I
25. La Nova Testamento, Mateo 3:12
26. trad. T. T. Anuruddha: La Vojo al Nirvano aŭ la Dhammapado, 18:252, Bồ-Tát-Csoma-Instituto por Budhologio, 1973
27. N. V. Gogol, trad. L. L. Zamenhof: La Revizoro, Akto kvina
28. trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, Jeremia 51:2
29. trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, Sentencoj 20:8
30. G. Waringhien: Grand dictionnaire Espéranto-Français, Art. „dorso“
31. Pliaj bonkoraj homoj
32. A. Grin, tr. Jurij Finkel: Skarlataj veloj, Ĉap. 5ª.
33. H. C. Andersen, trad. L. L. Zamenhof: Fabeloj, vol. 3, Ŝtono de la saĝuloj
34. Vikipedio, Flagy (Seine-et-Marne)

~o: Mankas verkindiko en fonto.
~i: Mankas verkindiko en fonto.


ℛevo | datumprotekto | vent.xml | redakti... | traduki... | artikolversio: 1.43 2020/01/02 10:10:14