*moment/o

*momento

Tre mallonga nedifinita daŭro de tempo; tempero: atendu unu momenton FK ! antaŭ momento subiris la suno FK ; en tiu sama momento, kiam ĉiu retenis la spiron en atendado, oni ekaŭdis la bruon de vesto FK ; oni aplaŭdadis al ŝi, kaj por unu momento ŝi sentis ĝojon en la koro FK ; mi metis la ringon sur la fingron, kaj de tiu ĉi momento ĉio estas freneza FK ; ĉiun momenton la sorĉistino metis novajn objektojn en la kaldronon FK ; momenton post la eliro de Stella Fanny eniris FK ; nun mi venis al la plej terura momento de mia vivo FK ! kaŝu vin por mallonga momento, ĝis pasos la kolero [1]; de la momento de sia naskiĝo la malvirtuloj devojiĝis [2]; Mi ekstermos ilin en momento [3]; li mortis en la momento de la malleviĝo de la suno [4]; la ombro eniris […] rekte en tiu momento, en kiu la alilandulo eniris en sian ĉambron kaj mallevis post si la longan kurtenon DL ; aperas prudento, kiam pasis la momento (ĝusta tempo) PrV ; vort' en ĝusta momento faras pli ol arĝento PrV .
Rim.: Neĝusta kaj evitinda estas la uzo de momento en alia senco (motivo, punkto) ol la supre difinita: la plimulto de ni ne ĝisvivos tiun momenton, kiam montriĝos la fruktoj de nia agado FK ; la kuracado devas antaŭ ĉio turni atenton al la kaŭza momento, per konforma reguligo de la komunaj kondiĉoj de la vivo FK ;
afrikanse:
 direkte
albane:
 i menjëhershëm
amhare:
 ቅጽበታዊ
angle:
 moment
arabe:
 لحظة
armene:
 ակնթարթ
azerbajĝane:
 ani
beloruse:
 момант, імгненьне
bengale:
 তাত্ক্ষণিক
birme:
 ခဏ
bosne:
 trenutak
bulgare:
 момент
ĉeĥe:
 chvíle, moment, okamžik
dane:
 øjeblikkelig
estone:
 praegu
filipine:
 sandali
france:
 instant, moment
galege:
 momento
germane:
 Moment, Augenblick
guĝarate:
 ઇન્સ્ટન્ટ
haitie:
 enstantane
haŭse:
 nan take
hinde:
 पल
hispane:
 momento
hungare:
 pillanat
igbe:
 ozugbo
irlande:
 toirt
islande:
 augnablik
japane:
 インスタント
jave:
 cepet
jide:
 רעגע
jorube:
 ese
kanare:
 ತ್ವರಿತ
kartvele:
 მყისიერი
katalune:
 moment
kazaĥe:
 лезде
kimre:
 amrantiad
kirgize:
 көз ирмем
kmere:
 បន្ទាន់
koree:
 인스턴트
korsike:
 un mumentu
kose:
 ngephanyazo
kroate:
 trenutak
kurde:
 derhal
latine:
 momento
latve:
 tūlītējs
laŭe:
 ຕົວ
litove:
 momentinis
makedone:
 инстант
malagase:
 avy hatrany
malaje:
 segera
malajalame:
 തൽക്ഷണ
malte:
 mument
maorie:
 tonu
marate:
 झटपट
monge:
 caij
mongole:
 шуурхай
nederlande:
 ogenblik, moment
nepale:
 क्षण
njanĝe:
 n’kamodzi
okcidentfrise:
 momint
panĝabe:
 ਤੁਰੰਤ
paŝtue:
 فوري
perse:
 لحظه، آن
pole:
 chwila, moment
portugale:
 momento, instante
ruande:
 mukanya
rumane:
 clipă, moment
ruse:
 момент, мгновение, миг
samoe:
 faʻavave
sinde:
 تڪڙي
sinhale:
 ක්ෂණික
skotgaele:
 grad-
slovake:
 chvíľa, okamih
slovene:
 takojšnje
somale:
 dumaya
ŝone:
 nekukurumidza
sote:
 hang-hang
sunde:
 instan
svahile:
 papo
taĝike:
 фаврӣ
taje:
 ทันที
tamile:
 உடனடி
tatare:
 мизгел
telugue:
 తక్షణ
ukraine:
 миттєве
urdue:
 فوری طور پر
uzbeke:
 tez
vjetname:
 ngay lập tức
zulue:
 osheshayo

momenta

1.
Daŭranta nelonge, sendaŭra, trapasa, provizora: post la silento momenta FK ; post momenta ŝanceliĝo ŝi donis al li la libron IK ; post momenta konsidero Hiram komencis […] [5]; el la momenta embaraso savis ilin Istubar, ĝis nun silenta [6]; la ĝojo de hipokritulo estas nur momenta [7]; malpeza kaj momenta sufero [8]; lia momenta malespero ŝajnis al li nun ridinda [9].
2.
Fariĝanta dum mallonga tempo: edziĝo tro momenta (spontanea) estas longapenta PrV . VD:arbitra, kaprica
3.
FON Kies teno estas sendaŭra kaj ne povas esti daŭrigata: plosivoj estas momentaj sonoj. SIN:daŭra2
angle:
 momentary
beloruse:
 мамэнтальны, імгненны
bulgare:
 моментален
ĉeĥe:
 momentální, okamžitý
france:
 instantané, momentané
germane:
 vorübergehend
hispane:
 momentáneo
hungare:
 pillantnyi
katalune:
 momentani
nederlande:
 kortstondig
perse:
 آنی، لحظه‌ای
pole:
 chwilowy
rumane:
 momentan
ruse:
 моментальный, мгновенный
slovake:
 momentálny, okamžitý
ukraine:
 моментальний, миттєвий

momente

1.
En unu momento; subite: momente ili mortas […] kaj malaperas [10]; kiel momente ili ruiniĝis [11]! Marta per eĉ momente ne fermiĝantaj okuloj rigardis en la mallumon Marta ; la sinjorino ektimigita rapidas plenumi la ordonon kaj momente sidiĝas FK ; la muziko silentiĝis momente, la pordokurteno ekĵetiĝis flanken, kaj sur la sojlo de la pordo sin montris alta, gracia virina figuro FK .
2.
Nun, en la nuna momento, ĉi-momente: pro ŝia nova funebro, ŝi rifuzas momente ĉian interparoladon kun iu ajn KPr ; mi opinias, ke momente kaj por tiu sola cirkonstanco taŭgus, se ni ambaŭ reprenus nian iaman personecon ChL ; en tiu ĉi regimento estas momente ĉirkaŭ mil junuloj Tor ; momente supozante, tamen, ke[…] [12]; la alveno de la […] vino momente interrompis nian konversacion [13].
germane:
 für einen Moment, in einem Augenblick, plötzlich 2. momentan
ukraine:
 моментально, умить, миттю, за хвилину

ĉi-momente, ĉimomente

En la nuna momento: jes, certe, ĉi-momente tio estis ĝusta Metrop ; ŝi povis ĉi-momente savi sin per forkuro QuV ; Usona konsulo, eĉ se ĉimomente ankoraŭ ne la Unua, mi efektive estas MortulŜip ; ĝuste ĉimomente li estis ekrompiĝonta KKr ; ĉi-momente en la mondo suferas 300 milionoj da homoj pro akvomanko [14]. SIN:nune, pase
angle:
 currently
germane:
 momentan, gerade eben

ĉiumomente

1.
En ĉiu ajn momento: ĉiumomente minacis lin la danĝero fali en la akvon [15]; pretigante sin ĉiumomente saltegi kontraŭ la atakanton Iŝtar ; ĉiumomente mi povas lin renkonti QuV .
2.
(hiperbole) Ripete post nur mallongaj intertempoj: li nur pene paŝis kaj ĉiumomente haltis [16]; ĉiumomente el la pli malproksimaj salonoj alkuris iu pastro aŭ oficisto, komunikante detalojn pri la diservo [17]; ĉiumomente iu ŝipeto tuŝegis aŭ renversis alian kaj iu falis en la akvon [18]; li sidiĝis sur la benko […] kaj ĉiumomente levis la okulojn, rigardante la najbaran ĝardenon IK . VD:daŭre, intermite, senĉese, senhalte
germane:
 ständig, dauernd, alle Augenblicke
ukraine:
 щохвилі, щохвилини, кожної хвилини, щомиті, кожної миті

de momento al momento

(frazaĵo)
Subite: de momento al momento la ĉielo mallumiĝis de nuboj kaj vento, kaj fariĝis granda pluvo [19]; ŝia pozicio fariĝis de momento al momento pli turmenta Iŝtar ; ŝia beleco aliiĝas kaj renaskiĝas de momento al momento LGA . VD:iom post iom, paŝon post paŝo
germane:
 von einem Moment auf den anderen

ĝustamomente, en la ĝusta momento

En la taŭga, konvena aŭ planita momento: la sorto […] alvenigas en la ĝusta momento la juĝantojn, kiujn mi bezonis [20]; vort' en ĝusta momento faras pli ol arĝento PrV ; venas prudento post la ĝusta momento PrV ; ili eĉ proponis sin, kiam venos ĝusta momento, por ribeligi Aziajn gentojn, kio donos al ni pretekston transpaŝi la limojn [21]; ĝis tiam silenta piano ĝustamomente respondas al la ĵus soninta violonĉelo [22]. SIN:akurate1, ĝustatempe
20. Molière, trad. L. L. Zamenhof: Georgo Dandin, 1908
21. B. Prus, trad. Kazimierz Bein: La Faraono, vol. 2, Ĉapitro XII
22. M. Proust, trad. Ĵ Vaŝe: En Ombro de Florantaj Junulinoj, 2017-
france:
 au bon moment
germane:
 im richtigen Moment, im rechten Augenblick

lastmomente

En la lasta ebla momento (por eviti ion): li lastmomente subpremis tiun inklinon por eviti, ke ŝi […] ekrifuzu paroli ChR ; kiam ni atingis la kulminon de la ceremonio, li komencis eligi orelŝirajn kriojn de teruro kaj provis lastmomente fuĝi tra la homamaso [23]; lastmomente feliĉa hazardo ilin savis [24]. VD:ĵus, apenaŭ3
23. Anna Löwenstein: La ŝtona urbo
24. Monato, Kosovo ― Vojaĝimpresoj, somero 2000
angle:
 just in time
beloruse:
 у апошні момант
germane:
 im letzten Moment, auf den letzten Drücker
ukraine:
 в останню мить, в останній момент

sammomente

En unu sama momento kiel alia okazaĵo: li trovis ŝin tiel bela, ke li sammomente enamiĝis en ŝin [25]; [ili] sammomente ekparolis VaK ; la nomoj eliĝis sammomente kaj laŭ maniero, kiu ambaŭflanke esprimis ne nur grandan surprizon, sed ankaŭ grandan ĝojon Iŝtar ; Vinicius konfuziĝis, sed Petronius sammomente rapidis lin helpi QuV ; Johano tuj eligis kelkajn fortajn vortojn, kaj preskaŭ sammomente li ekpensis, ke li ne devas fari tion InfanTorent2 . VD:koincide kun, VD:tuj1
beloruse:
 у той самы момант
germane:
 im gleichen Augenblick, zur selben Zeit

administraj notoj