1elektr/o PV

elektro  

ELEFIZ Unu el la formoj de fizika energio, kiu montriĝas per lumaj, termikaj, ĥemiaj kaj meĥanikaj fenomenoj: ventinstalaĵoj por produktado de elektro [1]; en kelkaj partoj de Usono la elektroprovizo iĝas ne sufiĉe fidinda kaj devigas kompaniojn pli ol antaŭe investi en propra elektroproduktado [2]; se pro la kosto mankas laŭdrata elektro, oni uzas gaslumon [...] aŭ elektran lumon provizatan per sunpanelo kaj akumulatoro [3]; en la 70aj kaj 80aj jaroj la grandaj elektroproduktantoj konstruis nukleajn centralojn [4]; ili dissendas elektromagnetan ondon, kies frekvenco estas 9 192 631 770 hercoj [5]. TUT:generatoro, dinamo, alternatoro, motoro, transformilo, elektrolizo, baterio, hejtilo, lumilo
angle:
electricity
beloruse:
электрычнасьць
bulgare:
електричество
ĉeĥe:
elektrika, elektřina
france:
électricité
germane:
Elektrizität
hispane:
electricidad
hungare:
villamosság, elektromosság
indonezie:
listrik
katalune:
electricitat
nederlande:
elektriciteit
pole:
elektryczność
portugale:
eletricidade
ruse:
электричество
slovake:
elektrina
svede:
elektricitet

elektra  

1.
Produktata de elektro: elektra fajrero, lumo; elektraj fenomenoj; la elektra cerba aktiveco povas esti [...] analizata elektroencefalografio [6]; mankas elektra kurento dum po 14 ĝis 16 horoj tagnokte [7].
2.
Rilatanta al elektro; funkciigata per elektro: elektra maŝino, kondukilo; elektra forno; elektraj unuoj (ampero, farado, ĵulo, volto, vato, ktp); simenso estas la mezur-unuo de elektra konduktanco [8]; li posedis [...] elektran fervojon [9]; sistemo de elektra pumpado, certigantan akvon 24 horojn tage [10]; ĝi konstruis en 1879 la unuan elektran lokomotivon, en 1880 la unuan elektran lifton kaj en 1881 la unuan elektran tramon [11].
6. Monato, Alberto García Fumero
7. Monato, Bardhyl Selimi: Energia katastrofo
8. Monato, Virbovo-tirpovo
9. Michael Ende, trad. Wolfram Diestel: La Senĉesa Rakonto, La Destino de Atrejo
10. Monato, Kosovo: Vojaĝimpresoj, somero 2000
11. Monato, Virbovo-tirpovo
beloruse:
электрычны
bulgare:
електрически
france:
électrique
germane:
elektrisch ~a forno: Elektroherd ~aj unuoj: elektrische Einheiten
hebree:
חשמלי
hispane:
eléctrico
hungare:
villamos, elektromos ~a forno: villamos kemence, elektromos kemence ~aj unuoj: villamos mértékegységek
indonezie:
elektris
katalune:
elèctric ~a forno: forn elèctric ~aj unuoj: unitats elèctriques
nederlande:
elektrisch
pole:
1. elektryczny ~a forno: piec elektryczny 2. elektryczny
ruse:
электрический
svede:
elektrisk

elektrigi

1.
Igi elektra, transformi en elektron: elektrigi varmenergion, energion de vento kaj tajdoj.
2.  
Elektrizi1: oni elektrigis la fervojon en nia lando; li fondis kooperativon de laboristoj por elektrigi la vilaĝon [12]; en 1893 George Westinghouse gajnis la oferton elektrigi la Mondan Kolumban Ekspozicion en Ĉikago per alterna kurento, forbatante la oferton de Edison elektrigi la foiron per kontinua kurento [13]; unutraka kaj plejparte neelektrigita branĉfervojo [14].
Rim.: Tiusencan formon elektrigi2 donas PV; oni ĝin pravigas per „igi fervojon elektra = elektrigi la fervojon“. Tamen dum oni efektive povas diri „elektra fervojo“, oni povus heziti esprimi „vilaĝo ekprovizita per elektro“ per la formo „elektrigita vilaĝo“. Al kelkaj tia derivaĵo impresas malkonvene. Tial la vortaroj pli novaj (inklude PIV-on) preferas por tiu signifo „elektrizi“.
beloruse:
2. электрыфікаваць
bulgare:
2. електрифицирам
ĉeĥe:
elektrizovat
france:
1. transformer en électricité 2. électrifier
germane:
2. elektrifizieren
hebree:
לחשמל
hispane:
2. electrificar
hungare:
2. villamosít
katalune:
1. transformar en electricitat 2. electrificar
nederlande:
2. elektrificeren
pole:
2. elektryfikować
ruse:
1. преобразовать в электричество 2. электрифицировать
slovake:
elektrizovať

elektrumi, elektri  

(tr)
1.
Estigi sur materia objekto elektran ŝargon: elektr(um)i sukcenon per frotado.
2.
Meti sub la influo de elektro, kuraci per elektro: en la elektroterapio oni elektr(um)as la malsanulojn.
3.  
(figure) Eksciti, entuziasmigi, movigi, skui: Zamenhof elektr(um)adis la kongresanaron per siaj paroladoj; kaj ĉi tio elektras la surbalkone sidantan maljunan fraŭlon ĝis tia grado, ke li en la sekva tago post la unua prezentado anoncas sian edziĝon [15].
15. K. Scheinpflug, trad. M. Lukaŝ: Kio estas pseŭdoartaĵo?, la nica literatura revuo n-ro 4:5
beloruse:
электрызаваць
bulgare:
наелектризирвам
ĉeĥe:
zásobovat elektřinou
france:
électriser
germane:
elektrisieren
hebree:
לחשמל
hungare:
1. feltölt elektromossággal 2. elektromosan kezel 3. felvillanyoz
katalune:
electritzar
nederlande:
elektriceren
pole:
1. elektryzować, naelektryzować 3. elektryzować, naelektryzować
ruse:
наэлектризовать
slovake:
zásobovať elektrinou

elektrejo  

TEK Fabriko, kie oni produktas elektran energion por lumigado, elektraj publikaj transportoj, hejmaj kaj industriaj bezonoj; elektrocentralo: ĉeĥa opinio pri atomelektrejo en Temelín [16]; po 0,89 ŝilingoj por kilovathoro da elektra energio el ventelektrejoj [17].
16. Monato, 2002
17. Monato, Evgeni Georgiev: Ventelektrejoj en ofensivo
beloruse:
электрастанцыя
ĉeĥe:
elektrárna
france:
centrale électrique
germane:
Kraftwerk atom~ejo: Atomkraftwerk, Kernkraftwerk vent~ejo: Windkraftwerk, Windrad, Windgenerator
hebree:
תחנת כוח
hispane:
central electrica
hungare:
villamos erőmű
indonezie:
pembangkit listrik
katalune:
central elèctrica
nederlande:
elektriciteitscentrale
pole:
elektrownia
ruse:
электростанция atom~ejo: АЭС, атомная электростанция
slovake:
elektráreň

elektristo

Metiisto pri instalado elektroteĥniko: la platgipsisto instalas nek la elektran reton, tio estas la rolo de la elektristo, nek la akvon, tio estas la rolo de la plumbistoj [18]; [li] ricevis trejnadon kiel elektristo [19].
beloruse:
электрык
bulgare:
електротехник
ĉeĥe:
elektrikář
france:
électricien
germane:
Elektriker
hebree:
חַשׁמַלַאי
hispane:
electricista
hungare:
elektrikus, elektrotechnikus
katalune:
electricista
nederlande:
elektricien
pole:
elektryk, elektrotechnik
ruse:
электрик
slovake:
elektrotechnik
svede:
elektriker

elektra fajrero  

ELE Fajrero estigita per elektra ŝargo: en benzina motoro miksaĵo benzin-aera disĵetiĝas en cilindron, piŝto premas la miksaĵon kaj elektra fajrero bruligas ĝin [20]; la kapsulo estis plenigita ne de kutima aero, sed de oksigeno sub normala atmosfera premo [...] estiĝis elektra fajrero, kiu kaŭzis dum minuto fajron kaj tiele la mortojn [21].
beloruse:
іскра (электрычны), разрад (электрычны)
ĉeĥe:
elektrická jiskra
germane:
Funkenentladung, Zündfunken
hebree:
ניצוץ חשמלי
hispane:
chispa eléctrica
hungare:
elektromos szikra, villamos szikra
katalune:
arc elèctric
pole:
iskra elektryczna
ruse:
искра (электрическая), разряд (тока)
slovake:
elektrická iskra

elektra fluo  

(arkaismo)
ELE=kurento
beloruse:
электрычны ток, электраток
bulgare:
ток
ĉeĥe:
elektrický proud
france:
courant électrique
germane:
Strom
hebree:
זרם חשמלי
hispane:
corriente eléctrica
hungare:
villamos áram
indonezie:
arus listrik
katalune:
corrent
nederlande:
stroom
pole:
prąd elektryczny
ruse:
электрический ток
slovake:
elektrický prúd

elektra kampo  

1.  
ELE[22] Parto de spaco, kie estas sentebla la efiko de elektraj ŝargoj super ŝargitaj korpoj: en aplikita elektra kampo ĉiuj elektronoj movas laŭ unu direkton [23]; elektra kurento en la metaloj estas pro ekstera elektra kampo, kiu igas ordigatan movadon de la elektronoj [24].
2.  
[25] Elektra kampintenso: la proporcio inter la kurenta denseco kaj la elektra kampo [26].
beloruse:
электрычнае поле, электрастатычнае поле
ĉeĥe:
elektrické pole
france:
champ électrique
germane:
elektrisches Feld
hebree:
שדה חשמלי
hispane:
campo eléctrico
hungare:
villamos tér
indonezie:
medan listrik
katalune:
camp elèctric
pole:
pole elektryczny, pole elektrostatyczne
ruse:
электрическое поле, электростатическое поле
slovake:
elektrické pole

elektra kampintenso  

[27]
ELE Fizika grando, prezentebla per vektora kampo kaj esprimanta la direkton kaj intenson de la efiko de elektraj ŝargoj unuj super aliaj; simbolo E: la dimensioj de elektra kampo estas M1L1T-3I-1; en elektra kampo E korpo kun elektra ŝargo q estas almetita al forto egala al q.E (vektore). VD:volto je metro; SIN:elektra kampo 2.
Rim.: Ĉar oni prezentas tiun grandon per matematika kampo, oni ofte skribas „elektra kampo“ anstataŭ la pli pedantan „elektra kampintenso“.
27. Plena Ilustrita Vortaro, artikolo: kampo
beloruse:
напружанасьць электрычнага поля
france:
(intensité du) champ électrique
germane:
elektrische Feldstärke
hebree:
חוזק שדה חשמלי
hispane:
intensidad del campo eléctrico
hungare:
villamos térerősség
indonezie:
intensitas medan listrik
katalune:
intensitat del camp elèctric
pole:
natężenie pola elektrycznego
ruse:
напряжённость электрического поля

elektra streĉo  

(arkaismo)
ELE=tensio
beloruse:
напружаньне (электрычнае)
france:
tension électrique
germane:
elektrische Spannung
hebree:
מתח חשמלי
hispane:
voltaje
hungare:
villamos feszültség
indonezie:
tegangan listrik
katalune:
tensió, diferència de potencial
nederlande:
spanning
pole:
napięcie elektryczne
ruse:
напряжение

elektrokvanto  

ELE Ŝargo: la magnitudo de la kemia efiko, en kemiaj ekvivalentoj, estas tiom ĉe la metala surfaco, kiom ĉe la elektrolita solvaĵo kaj estas determinata de la trapasanta elektrokvanto [28]; kurentintenso ― elektrokvanto, kiu trapasas konduktilon dum unu sekundo [29].
beloruse:
колькасьць электрычнасьці, электрычны зарад
ĉeĥe:
množství elektřiny
hebree:
כמות חשמל
hungare:
villamos töltés
indonezie:
muatan listrik
katalune:
càrrega
pole:
ładunek elektryczny
ruse:
количество электричества, электрический заряд
slovake:
množstvo elektriny

administraj notoj

pri elektr/o :
  Pri ~igi / ~(um)i :
  PIV1 havas tute alian manieron prezenti la aferojn.
  ~i: havas du sencojn: la unua ŝajne respondas al ~(um)i 1, sed
  en
  iom malsama senco (~i barilon) kaj la dua respondas al ~(um)i 3.
  ~igi: havas du sencojn: la unua respondas al ~(um)i 1 (pri
  elektrostatikaj
  ŝargoj) kaj la dua (almeti al ~o) respondas al ~(um)i 2).
  ~izi: prenas la lokon de ~igi en PV.
  Notu la terminologian hxaoson en la kampo de elektro kaj
  la multajn nekoheraĵojn inter PV kaj PIV1:
  kondukilo/konduktilo, kapacito/kapacitanco,
  kondensatoro/kondensilo...
  [MB]
~a fluo: Mankas dua fontindiko.
~a fluo: Mankas fonto, kiu estas nek vortaro nek terminaro.
~a kampintenso: Mankas fonto, kiu estas nek vortaro nek terminaro.
~a streĉo: Mankas dua fontindiko.
~a streĉo: Mankas fonto, kiu estas nek vortaro nek terminaro.