tradukoj: cs de en es fr hu nl pl pt ru

^*interes/i

^*interesi

1.

Tenadi ies atenton, persistemon,

a)

vekante scivolemon, deziron pli detale koni: hodiaŭ [la problemo] interesas la publikon, morgaŭ ĝi povas esti indiferenta por ĝi [1]; kion (per kio) do povas min interesi tio, kio fariĝos al vi? [2]; la lingvistikaj demandoj interesas multajn esperantistojn [3]; ĉu la libro interesis vin?; meĥaniko tre interesas lin; elektu vi heroon taŭgan por nin interesi; interesi infanon pri matematiko, per rakontoj; oratoro, kiu scias interesi siajn aŭskultantojn; ni laŭte kantadas Esperantajn kantojn kaj per ĉi tio interesas la publikon;

b)

pro graveco, pro kapablo alporti utilon (materian aŭ moralan) aŭ malutilon: ni facile forgesas, kio nin ne interesas [4]; en la afero, kiu nun vin interesas, mi mem persone ne estas kompetenta juĝanto [5]; per kio tiu afero povas vin interesi?; neniel ĝi min interesas; la nova leĝo interesas multajn industriojn, ĉiujn komercistojn; tiu eltrovo interesas la sciencon; tio interesas vian reputacion, vian sanon; la teksto estos disdonata al la interesatoj; gravi, koncerni

c)

(arkaismo) vekante bonfareman senton: mi ekkonis antaŭ nelonge iun malriĉan virinon, kiu min tre interesas [6]; tiu malriĉa familio interesas multajn personojn [7].

2.

(iu) Doni financan profiton en iu afero: interesi iun en komerca, industria societo; interesita oficisto.

intereso

1.

Eco de tio, kio

a)

interesas ^1.a: tiu libro havas grandan, neniun intereson;

b)

interesas ^1.b: tio estas sen intereso por mia decido; [demando], kiu povas havi intereson por la homaranoj [8]; [lingvo,] en kiu povus esti publikigataj tiuj verkoj, kiuj havas egalan intereson por ĉiuj popoloj [9]; ĉu plu vivi, aŭ ĉu morti tuj ? kio estas preferinda, kiam la vivo perdis ĉian intereson ? [10].

2.

Sento de tiu, kiu estas

a)

interesata ^1.a: la leganto trovos fortan intereson pri tiu romano; renkonti grandan intereson; li sukcesis ligi la intereson de la lernantoj;

b)

interesata ^1.b: la tuta esperantistaro havas grandan intereson pri la oficiala enkonduko de ĝia lingvo en lernejoj; la persona intereso tro ofte kondukas la homojn^Z; ne ekzistas kareso sen intereso [11]; al mi pli plaĉas, ke oni estas kompleza por mi el la pura koro kaj ne pro intereso [12];

c)

interesata ^1.c: mia konsilo estas nur pro intereso al via sano; mi havas grandan intereson al, por tiu familio; tio vekis en mi intereson por la malliberulo [13];

interesiĝo

3.

Tio, kio interesas ^1.b: la intereso de la mondo estas havi unu helpan lingvon, ne du aŭ tri; tion postulas la intereso de la afero^Z; ili devis batali por siaj subpremantoj kontraŭ la interesoj de sia propra nacio; en la intereso de la Aziaj popoloj; mi devas gardi miajn monajn kaj moralajn interesojn; servi la interesojn de sia klaso; tiaj proletoj estas ĉiam pretaj perfidi la interesojn de sia klaso [14]; pro konkurantaj interesoj ili troviĝadis en konstanta malpaco^Z; la intermiksadon de la interesoj de lando kun la interesoj de tiu aŭ alia gento, lingvo aŭ religio mi rigardas kiel restaĵon de la tempoj barbaraj [15]; mi estas industriisto, devigata gardi miajn interesojn [16]; posedi grandajn interesojn en societo, entrepreno; tiu oficisto havas intereson en la profitoj; mi havas intereson zorgi pri la profitoj de la firmo^Z; li defendas la interesojn de usona kapitalo; en via propra intereso (por via propra utilo) atentu tiun averton.

interesa

Interesanta: interesa romano; propono interesa por la industrio.

interesegi

Pasie interesi.

interesigi

1.

Igi interesiĝi: interesigi la komercan ĉambron pri Esperanto [17]; mi provis paroli al kelkaj ekslernantoj kaj eĉ salutis ilin per „Boŭnan tagon“ aŭ „Boŭnan vesperon“ por interesigi ilin, sed ŝajne ili jam estas tute kontraŭ Esperanto [18]; kiam vi sukcesas interesigi kaj kredigi iun pri la neceseco de Esperanto, ne diru, ke vi „konvinkigis“ lin [19].
Rim.: La sendiferenco disde "interesi ¹" estas apenaŭ perceptebla, kio riskas sugesti, ke „interesi“ estas netransitiva. Eble tial ĉi tiu formo mankas en PIV.

2.

[20](malofte) Fari ion interesa.

interesiĝi, sin interesi

1.

la germanoj tre interesiĝas pri verkoj el sovetia vivo [21]; ni ĉiuj interesiĝas en tiu demando; interesiĝi pri libro, pri oratoro. sekvi

2.

mi interesiĝas pri li^Z.

3.

sin interesi en entrepreno; interesiĝi en la profitoj.

interesiĝo

Stato de iu interesata: li montris plej grandan interesiĝon pri miaj ideoj kaj tre varme min akceptis [22]; vigla diskutado post la raporto evidentigis profundan interesiĝon de la delegitoj koncerne la Esperantajn aferojn. intereso ²

neintereso, neinteresiĝo

Manko de intereso: pro la neinteresiĝo de la ceteraj estraranoj, Renato Corsetti mem prenis je si la respondecon plutrakti kun BKC [23]; li aŭdis voĉon, kiu malgraŭ lia neintereso allogis lian attenton [24].

pliinteresigi

Igi pli interesa: ni krome ludu almenaŭ unu stelon je poento, por pliinteresigi la ludon [25].

seninteresa, neinteresa

Senigita je intereso: Ken havas malgravan seninteresan oficon en la urba administrejo [26]; lia opinio estas tute seninteresa por mi. indiferenta, malgrava, bagatela, banala. gurdita.

seninteresiĝi

Perdi intereson, ne havi intereson: la rusa Registaro seninteresiĝas pri nia propagando, eĉ likvidas la poresperantajn organizojn [27]; oni do ne miru ke la plej multaj civitanoj de la membroŝtatoj seninteresiĝas [pri la konstitucia traktato] [28].

seninteresiĝo

Stato de iu seninteresinta. indiferentecosenfervoreco, flegmo.

    Pro la reverkado mi devis grupigi la tradukojn hu, nl, de
    fine de la artikolo. La koncernatoj bv kontroli.
    [MB]
  

      Mi dubas, cxu ~igi sola havas la montritan signifon.
      [MB]