tradukoj: be bg ca cs de en es fr he hu id la nl no pl pt ru sk sv

*paf/i PV

*pafi  

(tr)
Ĵeti aĵon tre rapide al iu celo aŭ direkto: pafi ŝtonon per ŝtonĵetilo; (figure) francino, pafante per la ridantaj okuloj Marta ; eĉ kiu plej bone pafas, tamen iam maltrafas PrV .
a)
MIL Ĵeti objekton per rapidiga ilo, celante detrui, vundi aŭ mortigi: pafi kuglon per karabeno, obuson per kanono; li pafĵetis la sagon[1]; hodiaŭ vi pafos vian provpafon, por ke mi povu proklami vin ĉasistoj [2]; mi blinde pafos, eble trafos PrV ; mi pafos preter ĝin tri sagojn, kvazaŭ pafante al celo [3]; pafi birdon, al birdo; pafi kontraŭ iu; (figure) trapafadi la aeron (vane labori) PrV .
b)
SPO Ĵetegi pilkon aŭ alian ludobjekton al celaĵo: la kroata atakisto ĉiam pafas la pilkon al la golgardisto [4].
VD:celi, forpafi, trafi

paf  

(sonimito)
Bruo de pafo, de eksplodo, de frakaso: la oficiro ekcelas la trian fojon — paf! li trafis FK . VD:krak

pafo

Ago pafi aŭ rezulto de tiu ago: mi aŭdis du pafojn[5]; pafo el pafarko [6]; la pafo de la pafilego Hamlet ; ni ekaŭdis pafojn kaj tuj poste aliajn krakojn [7]; zumis la kugletaĵo kaj krakis pafo post pafo [8]; ĉiu ĝemo sonis kiel malgranda pafo [9].

pafaro, *pafado [10]  

Ripetitaj pafoj: la pafado daŭris tre longe [11]; la afero finiĝis, kiel la pafado ĉe Hornbergo, kaj ili devis foriri kun longa nazo [12]; kia pafaro! […] unu — du — tri BdV ; saluta pafaro.

pafaĵo  

Ĉio ajn, kion oni pafas per pafilo: la pafaĵo eksplode atingis la celon [13]; la lastan pafaĵon mi elpafis, kiel vi scias, al la korniko [14]. SUB:kuglo, obuso, sago, ŝtono.

pafejo

Loko, kie oni sin ekzercas pafadon: la pafejo finis oriente per kruta muro [15]; foje li estis en kermesa pafejo [16].

pafiĝi, sin pafi  

(ntr)
Ĵetiĝi rapidege: raketoj pafiĝas alten; (figure) li pafis sin for (subite malaperis) PrV ; docento de botaniko, kiu, dum klasekskurso en arbaro, ekmalaperas kaj troviĝas morta pro pafiĝo [17]. VD:forpafiĝi, forpafi sin,

*pafilo [18]  

1.  
Ĉia ilo por pafi: kun urso promenu, sed pafilon prete tenu PrV ; la pizoj estas ĝuste bonaj por lia krakpafilo [19]. SUP:armiloSUB:pafarko, ŝtonĵetilo
2.
(komune) =pulvopafilo
3.  
(komune) Fusilo: Adolfo kaj Jono pafis per la pafarkoj super la tombon, ĉar ili ne havis pafilojn aŭ kanonojn [20]; tubaperturo de pafilo [21]; li ŝargis la pafilon kaj ĉirkaŭrigardis [22]; pli vere kuglo rekuros en la tubon de la pafilo kaj dancos en la internaĵo de sia pafanto [23]. PRT:celilo, celgrajno, ĉano, kolbo

*pafilego [24][25]  

MIL Granda pulvopafilo priservata de pluraj soldatoj-artileriistoj: por muŝon mortigi oni pafilegon ne bezonas PrV ; ne kunvenis regnestroj, nek ministroj, por ŝanĝi la politikan karton de la mondo, ne brilas luksaj vestoj kaj multego da imponantaj ordenoj en nia salono, ne bruas pafilegoj ĉirkaŭ la modesta domo, en kiu ni troviĝas [26]. TUT:artilerioSUB:bombopafilo, haŭbizo, kanono

pafisto  

Sportisto aŭ milisto (precipe infanteriano) kies fako estas celpafi: arkpafisto [27]; kaŝpafisto [28]; sportpafisto [29]; la pafistoj pafis sur viajn servantojn de sur la muro [30]; la plej bonaj pafistoj ĉiam celas al la radiaj celiloj kaj distanciloj de la malamikaj pafilegoj [31].

Pafisto (Sgr) (♐︎)  

AST Stelfiguro kaj signo de la zodiako (Sagittarius): la plej suda stelo en la Serpento ĉe la limo kun la najbara konstelacio Pafisto [32].

fingropafo  

Frapo aŭ forbato farita per fingro unue pinte retenita ĉe la dikfingro, kaj poste ellasita: per du fingroj la junulino pinĉis la haron kaj malpeze fingropafis ĝin [33].

maŝinpafilo  

Pafilo ĵetanta rapide kaj aŭtomate multajn kuglojn: la kirasaŭtomobiloj minace montras maŝinpafilojn kaj plumba pluvo superverŝas la ribelantajn kvartalojn [34]; ambaŭflanke postenis du batalpretaj soldatoj en kamuflaj kostumoj kaj kun oblikve tenataj maŝinpafiloj [35]. SIN:mitralo

mortpafi  

=pafmortigi
Rim.: Kvankam „mortpafi“ estas pli mallonga, tamen „pafmortigi“ estas pli kutima kaj preferinda: unue, ĉar temas pri mortigo per pafo (sed se temas pri neintenca pafo morta, „mortpafi“ povas pli konveni); kaj due, pro la similsencaj vortoj kiel „ŝtonmortigi“. [S. Pokrovskij]

pulvopafilo  

Pafilo ĵetanta pafaĵon per eksplodo de pulvo: mi ne rajtis uzi pulvopafilon aŭ lancon, dum li tenas nur glavon [36].

sagpafo  

Malformala mezurunuo de longo, proksimume egala al 70 metroj: dekon da sagpafoj okcidenten [37].

ŝrotpafilo  

Pafilo pafanta ŝroton, tio estas metalpecetojn; ŝrotero: mi ekkaptis mian ŝrotpafilon [38].

pafilkapo  

(arkaismo) Kolbo: li alpremas al li la pafilkapon al la vizaĝo [39]; ili batis lin teren per la pafilkapoj [40]; ni senprokraste lin atakos per bajoneto kaj pafilkapo [41].

tradukoj

anglaj

~i: shoot; ~o: shot; ~aro, ~ado : shooting; ~ejo: firing range, shooting range; ~ilo 1.: firearm, gun; ~ilego : cannon; ~isto : marksman; P~isto: Sagittarius; maŝin~ilo: machine gun, automatic rifle; mort~i: shoot to death; pulvo~ilo : firearm. kaŝ~isto: sniper.

belorusaj

~i: страляць; ~o: стрэл; ~aro, ~ado : залп, пальба, стральба, страляніна; ~aĵo: снарад; ~ejo: цір; ~ilo 1.: стрэльба; ~ilego : гармата; ~isto : стралок, стралец; P~isto: Стралец, Лучнік; maŝin~ilo: кулямёт; mort~i: застрэліць, падстрэліць, прыстрэліць; pulvo~ilo : агнястрэльная зброя.

bulgaraj

~i: стрелям; ~: бум, бам; ~o: стрелба, изстрел; ~aro, ~ado : стрелба, стреляне; ~aĵo: снаряд; ~ejo: стрелбище; ~iĝi, sin ~i: изстрелвам се; ~ilo 1.: стрелково оръжие; ~ilo 2.: огнестрелно оръжие; ~ilego : оръдие; ~isto: стрелец; P~isto: Стрелец; maŝin~ilo: картечница; mort~i: застрелвам; pulvo~ilo: огнестрелно оръжие; ~ilkapo: приклад, дръжка.

ĉeĥaj

~i: střelit, střílet, vystřelit, zastřelit; ~o: rána, výstřel; ~aro, ~ado : salva; ~ejo: střelnice; ~iĝi, sin ~i: střelit, střílet, vystřelit, zastřelit; ~ilo : puška, střel. zbraň; ~isto: střelec; P~isto: střelec; mort~i: odstřelit, zastřelit; pulvo~ilo: palná zbraň; ~ilkapo: hlaveň, lauf (hovor.).

francaj

~i: tirer (un projectile); ~: boum !, paf !; ~o: coup de feu, tir; ~aro, ~ado : fusillade, rafale, salve; ~aĵo: projectile; ~ejo: stand de tir; ~iĝi, sin ~i: se propulser; ~ilo 1.: arme lance-projectiles; ~ilego : canon; ~isto : tireur; P~isto: Sagittaire; fingro~o: chiquenaude, pichenette; maŝin~ilo: arme automatique à rafale, pistolet mitrailleur; mort~i: abattre, fusiller, flinguer; pulvo~ilo : arme à feu; sag~o: portée de flèche; ŝrot~ilo: fusil de chasse.

germanaj

~i: schießen; ~: Peng!; ~o: Schuss; ~aro, ~ado : Schießen, Salve; ~aĵo: Geschoß, Projektil, Munition, Ladung (Gewehr); ~ejo: Schießstand; ~ilo 1.: Schusswaffe; ~ilo 3.: Gewehr, Flinte; ~ilego : Geschütz, Kanone; ~isto: Schütze; P~isto: Schütze (Sternbild); fingro~o: Fingerschnips; maŝin~ilo: Maschinengewehr; mort~i: totschießen; pulvo~ilo: Feuerwaffe; sag~o : Pfeilwurf , Steinwurf , Wurfreichweite; ŝrot~ilo: Schrotflinte; ~ilkapo: Kolben. ark~isto: Bogenschütze; kaŝ~isto: Heckenschütze; sport~isto: Sportschütze.

hebreaj

~i: לירות \ירה\; ~o: ירייה; ~aro, ~ado : ירי; ~aĵo: קליע, טיל; ~ejo: מטווח; ~ilo 1.: כלי-נשק; ~isto : קלע, צלף; P~isto: מזל קשת; maŝin~ilo: מכונת ירייה.

hispanaj

~i: disparar; ~o: disparo; ~ilo 1.: arma de fuego; ~ilego : cañón; P~isto: Sagitario; maŝin~ilo: ametralladora.

hungaraj

~i: ; ~o: lóvés; ~aro, ~ado : lövöldözés; ~aĵo: lövedék; ~ejo: lőtér; ~ilo 1.: lőfegyver; ~ilego : löveg; ~isto : lövész; P~isto: Nyilas; maŝin~ilo: gépuska; mort~i: agyonlő; pulvo~ilo : tűzfegyver; ~ilkapo: puskatus, agy (puskáé).

indoneziaj

~i: [tembak] menembak; ~: dor!; ~o: tembakan; ~aro, ~ado : salvo; ~aĵo: proyektil; ~ilo 1.: pistol; ~ilego : meriam; P~isto: Danub, Kaus, Sagitarius; mort~i: [tembak] menembak mati.

katalunaj

~i: llançar, disparar; ~: pam!, pum!; ~o: tret; ~aro, ~ado : ràfega, tiroteig, salva; ~aĵo: projectil; ~ejo: camp de tir, sala de tir; ~ilo 1.: arma; ~ilo 2.: arma de foc; ~ilo 3.: fusell; ~ilego : canó, llançacoets; ~isto : tirador; P~isto: sagitari; maŝin~ilo: metralladora; mort~i: matar (amb una arma); pulvo~ilo : arma de foc; ~ilkapo: culata. tra~adi la aeron : esforçar-se en va.

latina/sciencaj

P~isto : Sagittarius.

nederlandaj

~i: schieten; ~o: schot; ~aro, ~ado : salvo; ~aĵo: projectiel; ~ejo: schietstand; ~ilo 1.: vuurwapen; ~ilego : kanon; P~isto: boogschutter; maŝin~ilo: machinegeweer; mort~i: neerschieten; pulvo~ilo : vuurwapen.

norvegaj

~i: skyte; ~o: skudd; ~aro, ~ado : salve; ~ilo 1.: gevær; ~ilego : kanon; maŝin~ilo: maskingevær; mort~i: skyte ned.

polaj

~i a: strzelać; ~i b: strzelać; ~: pif! paf!, paf!; ~o: strzał; ~aro, ~ado : salwa, palba, kanonada; ~aĵo: pocisk; ~ejo: strzelnica; ~ilego : armata, działo; ~isto : strzelec; P~isto: strzelec; maŝin~ilo: karabin, pistolet maszynowy; mort~i: zastrzelić.

portugalaj

~i: atirar.

rusaj

~i: стрелять; ~: пиф!, паф!, пиф паф!; ~o: выстрел; ~aro, ~ado : стрельба, залп; ~aĵo: снаряд; ~ejo: тир; ~ilo 1.: стрелковое оружие; ~ilo 2.: огнестрельное оружие; ~ilego : орудие (арт.); ~isto : стрелок; P~isto: Стрелец; maŝin~ilo: пулемёт; mort~i: пристрелить, застрелить; pulvo~ilo : огнестрельное оружие; ~ilkapo: приклад.

slovakaj

~i: streliť, vystreliť, zastreliť; ~o: streľba; ~aro, ~ado : salva; ~ejo: strelnica; ~iĝi, sin ~i: streliť, vystreliť, zastreliť; ~ilo : puška, strelná zbraň; ~isto: strelec; P~isto: strelec; mort~i: odstreliť, zastreliť; pulvo~ilo: strelná zbraň; ~ilkapo: hlaveň (strelnej zbrane).

svedaj

~i: skjuta; ~o: skott; ~aro, ~ado : skutande; ~aĵo: skott, projektil; ~ejo: skjutfält, skjutbana; ~ilo 1.: skjutvapen; maŝin~ilo: maskingevär.

fontoj

1. trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, I. Samuel 20:36
2. Jakob Grimm, Wilhelm Grimm, trad. Kazimierz Bein: Elektitaj Fabeloj de Fratoj Grimm, Du fratoj
3. trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, I. Samuel 20:20
4. -: komentoj, 2006
5. L. L. Zamenhof: Fundamento de Esperanto, Ekzercaro, § 40
6. trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, Genezo 21:16
7. H. C. Andersen, trad. L. L. Zamenhof: Fabeloj, vol. 1, Ligo de amikeco
8. H. C. Andersen, trad. L. L. Zamenhof: Fabeloj, vol. 2, Malbela anasido
9. H. C. Andersen, trad. L. L. Zamenhof: Fabeloj, vol. 2, Abio
10. L. L. Zamenhof: Fundamento de Esperanto, Universala Vortaro, -ad'
11. L. L. Zamenhof: Fundamento de Esperanto, Ekzercaro, §40
12. Frederiko Schiller, trad. L. L. Zamenhof: La rabistoj, Akto Unua
13. E. Rice Borroughs, trad. K. R. C. Sturmer: Princino de Marso, 1938
14. B. Němcová, trad. V. Tobek kaj K. Procházka: Avinjo, ĉapitro 15a
15. H. Vallienne: Kastelo de prelongo, 1907
16. J. Hašek, trad. V. Váňa: La aventuroj de la brava soldato Ŝvejk dum la mondmilito, 2004
17. Monato, Donald Broadribb: Nova krimromano el Aŭstralio
18. L. L. Zamenhof: Fundamento de Esperanto, Universala Vortaro, paf'il'
19. H. C. Andersen, trad. L. L. Zamenhof: Fabeloj, vol. 3, Kvin en unu silikvo
20. H. C. Andersen, trad. L. L. Zamenhof: Fabeloj, vol. 1, Floroj de la malgranda Ida
21. H. C. Andersen, trad. L. L. Zamenhof: Fabeloj, vol. 4, Malbona princo (Legendo)
22. Jakob Grimm, Wilhelm Grimm, trad. Kazimierz Bein: Elektitaj Fabeloj de Fratoj Grimm, Du fratoj
23. Frederiko Schiller, trad. L. L. Zamenhof: La rabistoj, Akto Dua
24. L. L. Zamenhof: Fundamento de Esperanto, Universala Vortaro, paf'il'eg'
25. L. L. Zamenhof: Fundamento de Esperanto, Ekzercaro, § 38
26. Zamenhof: La parolado antaŭ la Unua Kongreso Esperantista (Boulogne sur Mer, 1905-08-05).
27. trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, Genezo 21:20
28. Monato, Stefan Maul: Kompatindaj irakanoj
29. Monato, Stefan Maul: Kia konsekvenco!
30. trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, II. Samuel 11:24
31. E. Rice Borroughs, trad. K. R. C. Sturmer: Princino de Marso, 1938
32. Vikipedio, Serpento (konstelacio)
33. Mo Yan, trad. Vejdo: Travidebla Ruĝa Rafano, 2012
34. V. Varankin: Metropoliteno, 1933
35. Pejno S.: Tagmeze en Tunizo, Monato, 2001:11, p. 24a
36. E. Rice Borroughs, trad. K. R. C. Sturmer: Princino de Marso, 1938
37. E. de Zilah: La Princo ĉe la Hunoj, 2011
38. M. Twain, trad. R. Williams: La familio McWilliams kaj la kontraŭŝtelista alarmilo, La Ondo de Esperanto, 2014:3 (234)
39. Frederiko Schiller, trad. L. L. Zamenhof: La rabistoj, Akto Dua
40. A. Strindberg, trad. G. H. Backman: La konscienco riproĉas, 1928
41. B. von Suttner, trad. A. Caumont: For la batalilojn!, 1914

mort~i: Mankas dua fontindiko.
mort~i: Mankas fonto, kiu estas nek vortaro nek terminaro.


administraj notoj

pri ~ilo 3.:
      Ĉi tiu senco ne plu aperas en PIV1. Temas nur pri komuna uzo
      de la ĝenerala termino "~ilo" anstataŭ la pli preciza
      "fusilo". Mi tamen ne forigis ĝin tute pro la germana
      traduko.
      Mi proponas, ke oni ŝovu la tradukon al alia loko kaj
      transformu snc 2 kaj 3 al simpla rimarko kun referencoj.
      [MB]
    
pri pulvo~ilo:
    Indus enkonduki norman manieron nomi ambaŭ tipojn de
    ~ilo en preciza lingvaĵo. PV ŝajne uzas jen
    "eksplodĵetilo", jen "pulvo~ilo" por la dua senco, sed mi ne
    scias,
    ĉu tio havas bazon en la uzado. "Pulvo~ilo" aspektas pli
    kohera
    kaj estas uzata en la difino de aliaj tiaj armiloj, ankaŭ en
    PIV1.
    Tial mi ĝin elektis. Tamen sub "armi" PIV1 enkondukis
    "pafarmilo"
    kun ĝuste tiu senco kaj tio aspektas la mi nek logika (ja
    "pafi"
    ne neprigas uzon de pulvo), nek kohera kun la ceteraj artikoloj.
    [MB]
  

ℛevo | datumprotekto | paf.xml | redakti... | traduki... | artikolversio: 1.61 2019/09/24 17:10:17