tradukoj: be cs de en es fa fr la nl pl pt ru

^*fort/a

^*forta

1.

Kapabla venki kontraŭstaron kaj produkti grandajn efikojn materiajn aŭ moralajn: forta homo, luktisto, nacio, motoro, registaro; forta helpo, volo^B, esprimo; kontraŭ forta mano la leĝo estas vana [1]; li en ĉio estas forta^Z (multkapabla) ; fortkorulo [2]. potenca.

2.

Altgrada, intensa²; posedanta en alta grado siajn karakterizajn ecojn: forta sento, kolero, intereso, bezono, dozo, fulmotondro, streko, profito, utilo, diferenco; en plej forta grado^Z; forta malsano, febro, varmo, tuso, koloro, lumo, adoro, voĉo; forta kafo, biero, vino, cigaro.

3.

(arkaismo) = Fortika¹ aŭ firma¹: forta muro, fortikaĵo, ŝnuro, teksaĵo, papero; forta sano, pozicio.

4.

Kvalifikas la konsonantojn aŭ kvazaŭvokalojn prononcatajn pli intense.

5.

Kvalifikas la silabojn prononcatajn pli intense ol la najbaraj.

forte

1.

En forta maniero: forte bati.

2.

Multe, tre: forte malpura^Z; forte ĝoji, dubi^Z, deziri^Z, voli^Z, sin amuzi^Z; mi forte volus sciiĝi, kiel^Z.

forto

1.

Kapablo venki kontraŭstaron kaj produkti grandajn efikojn: forto de vivo, volo^B, spirito; forto de la esperanta movado; kie regas la forto, tie rajto silentas [3]; fortoj de la naturo^B; per ĉiuj fortoj [4], per la tuta forto [5]; per propraj fortoj^Z; perdi, streĉi la fortojn; kiu havas forton, havas rajton [6]; larmoj kun neretenebla forto verŝiĝis sur ŝiaj vangoj; la malnova dialekto restas en sia plena forto^Z; militaj, maraj fortoj.

2.

Solideco, fortikeco, malfacila rompebleco: forto de ŝnuro, de sano; hodiaŭ forto, morgaŭ morto [7].

3.

Alta grado, intenseco: forto de febro^B, de vino.

4.

Fizika grando, esprimanta ĉian kaŭzon kapablan produkti, modifi aŭ nuligi movon: la dimensioj de forto estas MLT^-2. neŭtono.

fortega

Malmodere, senbride forta.

malforta

Kontraŭo de forta en ĉiuj sencoj: ĉiuj vortoj estas malfortaj^Z; en malforta grado^Z; malforta en la kalkulado^Z, en la muziko^Z kaduka, ŝanceliĝa, senradika, pala, malsana, velka.

malfortaĵo

Malforta flanko (precipe f., pri la karaktero): li havis la strangan malfortaĵon ke li ne povis... [8] tikla.

malfortigi

Igi malforta: malsano malfortigis lin; fremdaj elementoj malfortigis la unuecon de la socio^B subfosi, frostigi, sensangigi, konsumi.

malfortiĝi

Iĝi malforta: la vento, la entuziasmo malfortiĝas estingiĝi, laciĝi, kvietiĝi.

perforti

Per forto devigi, trudi, akiri: vi perfortis virinon dum ŝia monataĵo [9]; perforti infanon.

perforta

Trudita per forto: perforta morto; perforta amo estas plej forta malamo [10]; akiri perforte la regadon; altrudi perforte sian opinion^Z; ŝi perforte sin kvietigis kaj aperigis rideton sur siaj lipoj^Z; kion Dio ne donis, tion perforte ne serĉu [11]; nur al perforto cedas perforto; fari perfortaĵon al^Z ŝtata.

perforto

Uzo de fizika forto por trudi sian volon: la deziro de krimuloj estas perforto [12].

perforteta^Z

Malmilda.

seksperforti

Per forto trudi sekskunigon: iun kristnaskvesperon ― nigrigita aro kun lanternoj ... partigis la grandbienulon ... dum ebriuloj seksperfortis lian edzinon [13]; (figure) kaj kiel perdis dignon nun la morto, || la am' aspektas same io besta: || la ambrakumo ŝajnas seksperforto [14].

superforti

Esti pli forta ol.

superforto

1.

avantaĝo ... la timo, ke kiel lingvo internacia estos eble elektita ia el la lingvoj naciaj kaj ke tiam ... unu popolo dispremos kaj englutos ĉiujn aliajn popolojn, dank' al la grandega superforto, kiun ĝi ricevos super ĉiuj aliaj popoloj [15].

2.

perforto

3.

Neantaŭvidita okazo, ekz-e natura katastrofo aŭ registara decido, kiu malebligas al kontraktanto plenumon de kontrakta devigo, kaj kiu eventuale, pro siaj neantaŭvideblo kaj nesupereblo ne sekvigas sankcion: ĉe superforto, en okazo de superforto ...

elektromova forto

Fizika grando, esprimanta ĉian kaŭzon aŭ procedon, kapablan subteni potencialan diferencon inter du punktoj de malfermita cirkvito, aŭ kurenton en fermita cirkvito: la dimensioj de elektromova forto estas M¹L²T^-3I^-1 . tensio, volto.

inertoforto [18], inercia forto [19]

Inerteca forto.

          Mi apenaux adaptis tiun difinacxon, prenitan de PIV1 kaj
          de francaj vortaroj, sed necesus io multe pli klara
          kaj science rigora, klariganta kial tiu grando havas
          la samajn dimensiojn kaj mezurunuojn, kiel "tensio".
          [MB]