tradukoj: ca cs de en es fr hu nl pl ro ru sk

*spac/o PV

*spaco  

1.  
Tio, kio enhavas ĉiujn fenomenojn kaj objektojn, ordinare dividita laŭ ĝis tri dimensioj: oni per unu ekrigardo ampleksas la tutan sennombran svarmon de la steloj […] en la vastega spaco [1]; la vizito al abatejoj estas neforgesebla vojaĝo en la spaco kaj tempo [2].
a)  
Difinita mezurebla parto de tiu ĉi: la lito okupas grandan spacon; homa amaso, kiu kovris la tutan spacon de la palaco [3]; krom la tre densaj gasaj lanternoj multaj magazenaj fenestroj verŝis sur vastan spacon torentojn da lumo Marta ; fenestron faru en la arkeo, supre, kun la alto de unu ulno, kaj la pordon de la arkeo vi faros en la flanko, malsupran spacon, duan spacon, kaj trian spacon faru en ĝi [4]; la spaco de ĉirkaŭ duontaga plugado [5]; la tuta spaco sur la supro de la monto ĉirkaŭe estas plejsanktejo [6]; eĉ ne piedspaco [7]; en la spaco de mil sescent stadioj [8]; malmulte da spaco estis tie ĉirkaŭ nia domo [9]; tie troviĝis eĉ grandaj arbaraj spacoj kun trankvilaj lagoj [10]; li ekrigardis supren en la grandan, grandan spacon da aero [11]; ŝi falis sur la teron kaj rampis sur ĝi kelkan spacon [12]; sablaj dunoj […] etendiĝis sur granda spaco [13]. VD:areo, tereno.
b)  
Interspaco, parto de la spaco kiu disigas du lokojn aŭ punktojn: sur la spaco de unutaga irado sur unu flanko kaj sur la spaco de unutaga irado sur la dua flanko ĉirkaŭ la tendaro [14]; tie ne estis sufiĉe da spaco, ke povu trairi la besto [15]; la spaco antaŭ la ĉambretoj estis po unu ulno sur ambaŭ flankoj [16]; kelkmejlan spacon okupas tiu marĉejo [17]; senĉese venis pli kaj pli multe da fojno tra la pordo kaj la spaco fariĝis pli kaj pli malvasta [18]; per rapidaj paŝoj […] ili trairis la spacon, kiu disigis ilin de la parka pordo IK ; (figure) en tiu ĉi granda spaco da tempo la morto rabis al ni tre multe el niaj fervoraj kunbatalantoj [19].
c)  
(evitinde) Kosmo: la kosmosondiloj Pioneer X kaj XI estis du el la unuaj sondiloj de la programo pri esplorado de la spaco [20].
VD:senlimaĵo, vastego, etendaĵo
2.  
FIL Unu el la du necesaj universalaj kondiĉoj de esto (vd tempo), ordiganta la kunekziston per tridimensia reciproka ekstereco de la eroj, kaj konceptata kiel senfine granda kaj senfine dividebla: la spaco-tempo kontinuaĵo [21].
3.
La disponebla kapacito aŭ parto de ĝi: RET iom da TTT-spaco [22]; KOMP iom da spaco sur via disko ja necesas [23]; EKON la simila programo Internet Explorer de Microsoft […] akiris 85 % de la merkato de tiaj programoj, lasante malmulte da spaco por konkurantoj [24].
4.  
MAT[25] Alia nomo por aro, provizita per matematika strukturo, kiu donas al ĝi ian similecon kun la fizika spaco. PRT:punkto;SUB:afina spaco, banaĥa spaco, eŭklida spaco, hermita spaco, hilberta spaco, metrika spaco, mezurhava spaco, normohava spaco, probablospaco, vektora spaco, topologia spaco.

spaceto  

KOMPTIP Signo kies bildigo sur ekrano aŭ papero estas vaka signopozicio: la plej ofta spaceto estas la Unikoda kaj askia signo 32 [26]; antaŭira spaceto; vosta spaceto; nerompebla spaceto (kie linifaldo estas malpermesita); por havi nur la cirkumflekson, tajpu la senpaŝan cirkumflekson sekvatan de spaceto [27].

enspaciZ  

(tr)
Ampleksi, enteni ene de si: nuntempe kuracloko de Belokuriĥa povas enspaci samtempe pli [ol] 5 mil ripozantoj [28]; ni havas tiom da gastoj, tiom da gastoj... la ĉambroj, ŝajne ne enspacos ĉiujn [29].

interspaco  

Spaco inter du aferoj: de la buŝo ĝis la manoj estas granda interspaco PrV; David transiris sur la alian flankon, kaj stariĝis sur la supro de la monto, malproksime, tiel ke granda interspaco estis inter ili [30]; oni povis vidi la reĝan kastelon en interspaco de trihora vojo [31]; la interspaco inter la kolosaj konstruaĵoj atingas apenaŭ kelkcenton da paŝoj [32]; tipa estas la neregulaj interspacoj inter la kaheloj [33]. VD:distanco1

laborspaco  

KOMP Transŝaltebla aspekto de komputila ekrano vidiganta elektitan subgrupon de aktivaj programoj (kaj kaŝanta aliajn): laborspaco-ŝaltilo [34]. VD:labortablo2.a

afina spaco  

MAT[35]
Tia algebra strukturo (E,+), ke + estas ekstera operacio de iu vektora spaco V super E, kun la sekvaj ecoj: (1) la kunligaĵo de (eksteraj) operacioj de τ kaj τ' estas la operacio de τ+τ'; (2) la operacio de la nulo estas la idento-bildigo kaj, reciproke, nur la nulo operacias tiel; (3) por ĉiuj ajn du punktoj, ekzistas vektoro, kies operacio ĵetas unu punkton al la dua: la vektoran spacon V oni kvalifikas direkto de la afina spaco; oni diras ankaŭ, ke la afina spaco estas „direktata de V“; la vektoron, kies operacio ĵetas x al y, oni kutime signas per y-x; ĉiu vektora spaco havas kanonan strukturon de afina spaco, direktate de si mem. PRT:punkto;VD:afina; SUB: Bildigoj super afina spaco, kun specifaj ecoj: afina, konkava, konveksa; rimarkindaj bildigoj: homotetio, projekcio, simetrio, translacio; SUB: Ekzemploj de afina spaco: afina ebeno, afina hiperebeno, afina rekto.

afina subspaco  

MAT
(de afina spaco (E,+), direktata de V) Bildo per la operacio + de W×{a}, kie W estas vektora subspaco de V kaj aE, aŭ la malplena aro: tian subspacon oni foje signas per W+a; la koncerna afina subspaco estas afina spaco, enhavanta la punkton a kaj direktata de vektora subspaco W; aro konsistanta el nur unu punkto estas afina subspaco, direktata de {0}.

banaĥa spaco  

MATMatVort
Normohava kompleta vektora spaco. VD:Banaĥo.

eŭklida spaco  

MAT[36]
Reela vektora spaco E, konsiderata kune kun skalara produto super ĝi, aŭ afina spaco, super kiu operacias tia vektora spaco. VD:Eŭklido. SUB: Bildigoj super eŭklida (afina) spaco, kun specifaj ecoj: izometrio, delokigo; rimarkindaj bildigoj super eŭklida (afina) spaco: projekcio, rotacio, simetrio, simileco; rimarkindaj bildigoj super eŭklida (vektora) spaco: rotacio, simileco.

hermita spaco  

MAT
Kompleksa vektora spaco E, konsiderata kune kun hermita produto super ĝi, aŭ afina spaco, super kiu operacias tia vektora spaco. VD:Hermito.

hilberta spaco  

MAT[37]
Kompleta hermita spacoeŭklida spaco. VD:Hilberto.
Rim.: Oni ankaŭ parolas pri „antaŭhilbertaj spacoj“, por kiuj oni postulas nek kompletecon, nek ke la normo de nenula vektoro estu nepre nenula.

metrika spaco  

MAT[38]
Aro M, konsiderata kune kun metriko d en M: tian metrikan spacon oni signas per (M,d). PRT:punkto;SUP:topologia spaco;PRT: Specifaj subaroj: globo, malfermita subaro; VD: Specifaj ecoj de metrika spaco aŭ subaro de ĝi: barita, antaŭkompakta, kompakta, kompleta; SUB: Bildigoj super metrika spaco, kun specifaj ecoj: izometrio, kontinua, kontinuega.

mezurhava spaco  

MAT
Aro Ω, konsiderata kune kun σ-algebro A super ĝi kaj mezuro μ super A: mezurhavan spacon oni kutime signas per triopo (Ω,A,μ).

normohava spaco, normita spaco  

MAT
Normohava vektora spaco: eŭklida vektora spaco estas ankaŭ normohava spaco, konsiderante la naturan normon ||x|| = √<x|x>; ĉiu normohava spaco estas ankaŭ metrika spaco kaj topologia vektora spaco; la topologia dualo de normohava spaco estas normohava (la normo de lineara formo φ difiniĝas kiel la supremo de ||φ(x)||, kiam ||x|| ≤ 1) kaj kompleta.

probablospaco  

MAT
Tia mezurhava spaco (Ω,A,P), ke P estas probablo. VD: Koneksaj nocioj: okazo, okazalgebro, hazarda variablo.

vektora spaco, vektorspacoMatStokTerm  

MAT[39]
(super korpo K) Modulo super K: reela, kompleksa vektora spaco (t.e. super la korpo de reeloj, kompleksoj). PRT:vektoro;VD: Koneksaj nocioj: skalaro, bazo, dimensio, lineara kombinaĵo, (lineare) nedependa; SUB: Specifaj vektoraj spacoj: vektora ebeno, vektora hiperebeno, vektora rekto; banaĥa spaco, eŭklida spaco, hermita spaco, hilberta spaco, lineara algebro, banaĥa algebro; VD: Bildigoj super vektora spaco, kun specifaj ecoj: homomorfio, endomorfio, izomorfio, aŭtomorfio, homogena; rimarkindaj bildigoj: projekcio, rotacio, simetrio, simileco.
Rim.: En ĉi tiu vortaro ni kutime subkomprenas, ke la korpo estas komuteca.

vektora subspaco  

MAT
(de vektora spaco) Submodulo de tiu spaco: vektora subspaco estas mem vektora spaco.

topologia spaco  

MAT[40]
Aro E, konsiderata kune kun topologio T super E: tian topologian spacon oni signas per (E,T). PRT:punkto;VD: Specifaj ecoj de topologia spaco: apartiga, apartigebla, koneksa, simple koneksa, vojkoneksa, kompakta; VD: Derivitaj subaroj: adheraĵo, fermaĵo, malfermaĵo, interno, rando; VD: Specifaj subaroj: ĉirkaŭaĵo, densa subaro, fermita subaro, kvazaŭkompakta subaro, malfermita subaro; VD: Epitetoj pri punktoj en topologia spaco: adhera, akumuliĝa, interna, izolita, randa; SUB: Bildigoj super topologia spaco, kun specifaj ecoj: homeomorfio, kontinua.

topologia subspaco  

MAT
(de topologia spaco (E,T)) Tia topologia spaco (A,TA), ke AE kaj TA konsistas el ĉiuj komunaĵoj de elemento de T kun A.

tradukoj

anglaj

~o 4.: space; ~eto : space (character); afina ~o: affine space; afina sub~o: affine variety; banaĥa ~o: Banach space; eŭklida ~o: Euclidean space; hermita ~o: Hermitian space; hilberta ~o: Hilbert space; metrika ~o: metric space; mezurhava ~o: measure space; normohava ~o, normita ~o: normed space; probablo~o: probability space; vektora ~o, vektor~o: vector space; vektora sub~o: vector subspace; topologia ~o: topological space; topologia sub~o: topological subspace. antaŭira ~eto: leading space; vosta ~eto: trailing space; nerompebla ~eto: no-break space.

ĉeĥaj

~o: mezera, místo, oblast, prostor; ~eto: mezera mezi písmeny, mezera mezi slovy; en~i: být v prostoru; inter~o: mezera, odstup, prostor mezi, rozestup, spára; metrika ~o: metrický prostor; vektora ~o, vektor~o: lineární prostor, spojitý prostor; vektora sub~o: vektorový podprostor.

francaj

~o: espace; ~eto : blanc (typogr.), espace (typogr.); en~i: contenir, envelopper (contenir); inter~o: écart, écartement, éloignement, intervalle; labor~o : bureau virtuel, écran virtuel, espace de travail; afina ~o: espace affine; afina sub~o: variété affine; banaĥa ~o: espace de Banach; eŭklida ~o: espace euclidien; hermita ~o: espace hermitien; hilberta ~o: espace hilbertien; metrika ~o: espace métrique; mezurhava ~o: espace mesuré; normohava ~o, normita ~o: espace normé; probablo~o: espace de probabilité, espace probabilisé; vektora ~o, vektor~o: espace vectoriel; vektora sub~o: sous-espace vectoriel; topologia ~o: espace topologique; topologia sub~o: sous-espace topologique. nerompebla ~eto: espace insécable.

germanaj

~o a: Raum, Platz; ~o b: Abstand; ~o 1.: Raum; ~o 2.: Raum; ~o 3.: Platz; ~o 4.: Raum; en~i: einnehmen; inter~o : Zwischenraum; afina ~o: affiner Raum; afina sub~o: affine Mannigfaltigkeit; banaĥa ~o: Banach-Raum; eŭklida ~o: Euklidischer Raum; hermita ~o: Hermitescher Raum; hilberta ~o: Hilbert-Raum; metrika ~o: metrischer Raum; mezurhava ~o: Maßraum; normohava ~o, normita ~o: normierter Raum; probablo~o: Wahrscheinlichkeitsraum; vektora ~o, vektor~o: Vektorraum; vektora sub~o: Untervektorraum; topologia ~o: topologischer Raum; topologia sub~o: topologischer Unterraum.

hispanaj

~o: espacio; ~eto: espacio; hilberta ~o: espacio de Hilbert; metrika ~o: espacio métrico; probablo~o: espacio probabilístico; vektora ~o, vektor~o: espacio vectorial; topologia ~o: espacio topológico.

hungaraj

~o a: hely, tér; ~o b: távolság, térség; ~o 1.: tér, űr; ~o 2.: tér; ~o 4.: tér; ~eto : szóköz, betűköz; en~i: elfoglal , betölt ; inter~o: térköz, hézag; afina ~o: affin tér; afina sub~o: affin altér; banaĥa ~o: Banach-tér; eŭklida ~o: euklideszi tér; hermita ~o: hermetikus tér; hilberta ~o: Hilbert-tér; metrika ~o: metrikus tér; mezurhava ~o: mérhető tér; normohava ~o, normita ~o: normált tér; probablo~o: valószínűségi mező; vektora ~o, vektor~o: vektortér; vektora sub~o: lineáris altér; topologia ~o: topologikus tér; topologia sub~o: topologikus altér. nerompebla ~eto: nem törhető szóköz.

katalunaj

~o: espai; ~eto : espai (tip.); en~i: contindre, incloure; inter~o: separació, distància; afina ~o: espai afí; afina sub~o: varietat afí; banaĥa ~o: espai de Banach; eŭklida ~o: espai euclidià; hermita ~o: espai hermmitià; hilberta ~o: espai de Hilbert; metrika ~o: espai mètric; mezurhava ~o: espai de mesura; normohava ~o, normita ~o: espai normat; probablo~o: espai de probabilitat; vektora ~o, vektor~o: espai vectorial; vektora sub~o: subespai vectorial; topologia ~o: espai topològic; topologia sub~o: subespai topològic.

nederlandaj

~o b: afstand; ~o: ruimte.

polaj

~o 4.: przestrzeń; ~o: przestrzeń; ~eto : spacja; en~i: zamieścić; inter~o: odstęp; afina ~o: przestrzeń afiniczna; afina sub~o: podprzestrzeń afiniczna; banaĥa ~o: przestrzeń Banacha; eŭklida ~o: przestrzeń euklidesowa; hermita ~o: przestrzeń unitarna; hilberta ~o: przestrzeń Hilberta; metrika ~o: przestrzeń metryczna; mezurhava ~o: przestrzeń z miarą; normohava ~o, normita ~o: przestrzeń unormowana; probablo~o: przestrzeń probabilistyczna; vektora ~o, vektor~o: przestrzeń wektorowa, przestrzeń liniowa; vektora sub~o: podprzestrzeń liniowa; topologia ~o: przestrzeń topologiczna; topologia sub~o: podprzestrzeń topologiczna.

rumanaj

~o: spaţiu.

rusaj

~o: пространство; ~eto : пробел (в тексте); inter~o: промежуток, интервал; afina ~o: аффинное пространство; afina sub~o: аффинное многообразие; banaĥa ~o: банахово пространство; eŭklida ~o: евклидово пространство; hermita ~o: эрмитово пространство; hilberta ~o: гильбертово пространство; metrika ~o: метрическое пространство; mezurhava ~o: пространство с мерой; normohava ~o, normita ~o: нормированное пространство; probablo~o: вероятностное пространство; vektora ~o, vektor~o: линейное пространство, векторное пространство; vektora sub~o: линейное подпространство, векторное подпространство; topologia ~o: топологическое пространство; topologia sub~o: топологическое подпространство. antaŭira ~eto: ведущий пробел; vosta ~eto: конечный пробел; nerompebla ~eto: неразрывный пробел.

slovakaj

~o: medzera, miesto, oblasť, priestor; ~eto: medzera, miesto, oblasť, priestor; en~i: priestor; rozprestrieť sa, zaujať miesto; inter~o: medzera, odstup, rozpätie; metrika ~o: metrický priestor; vektora ~o, vektor~o: lineárny priestor; vektora sub~o: vektorový podpriestor.

fontoj

1. H. C. Andersen, trad. L. L. Zamenhof: Fabeloj, vol. 3, En la lasta tago
2. Monato, Marc Gassion: Aude
3. B. Prus, trad. Kazimierz Bein: La Faraono, vol. 3, Ĉapitro VII
4. trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, Genezo 6:16
5. trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, I. Samuel 14:14
6. trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, Jeĥezkel 43:12
7. La Nova Testamento, La agoj 7:5
8. La Nova Testamento, Apokalipso 14:20
9. H. C. Andersen, trad. L. L. Zamenhof: Fabeloj, vol. 1, Ligo de amikeco
10. H. C. Andersen, trad. L. L. Zamenhof: Fabeloj, vol. 2, Sonorilo
11. H. C. Andersen, trad. L. L. Zamenhof: Fabeloj, vol. 2, Neĝa reĝino
12. H. C. Andersen, trad. L. L. Zamenhof: Fabeloj, vol. 4, Anneto
13. H. C. Andersen, trad. L. L. Zamenhof: Fabeloj, vol. 4, Historio el la dunoj
14. trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, Nombroj 11:31
15. trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, Neĥemja 2:14
16. trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, Jeĥezkel 40:12
17. H. C. Andersen, trad. L. L. Zamenhof: Fabeloj, vol. 4, Filino de la marĉa reĝo
18. Jakob Grimm, Wilhelm Grimm, trad. Kazimierz Bein: Elektitaj Fabeloj de Fratoj Grimm, Fingreto
19. L. L. Zamenhof: Paroloj, Parolado antaŭ la Unua Kongreso Esperantista en Boulogne sur Mer en la 5a de aŭgusto 1905
20. Vikipedio, Tabulo de la kosmosondiloj Pioneer, 2013-11-18
21. Monato, Garbhan Macaoidh: Parakosmo
22. Monato, Edmund Grimley Evans: Interreto: Interreto senpage
23. Monato, Windows
24. Monato, Roland Rotsaert: Programaro
25. Raoul Bricard: Matematika Terminaro kaj Krestomatio, p. 25
26. Vikipedio, Spaceto (interpunkcio)
27. Vikipedio, AZERTY
28. Vikipedio, Belokuriĥa
29. I. G. Ŝirjaev: Sen titolo, [1898?]
30. trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, I. Samuel 26:13
31. Jakob Grimm, Wilhelm Grimm, trad. Kazimierz Bein: Elektitaj Fabeloj de Fratoj Grimm, Du fratoj
32. B. Prus, trad. Kazimierz Bein: La Faraono, vol. 2, Ĉapitro XXIV
33. Monato, Arkitekturo: Friedensreich Hundertwasser 1928 - 2000
34. -: GNOME 3.2 Eldon-notoj, [vidita en 2008]
35. R. Hilgers: Yashovardhan: k.a.: EK-Vortaro de matematikaj terminoj, §5
36. R. Hilgers: Yashovardhan: k.a.: EK-Vortaro de matematikaj terminoj, §124
37. R. Hilgers: Yashovardhan: k.a.: EK-Vortaro de matematikaj terminoj, §156
38. R. Hilgers: Yashovardhan: k.a.: EK-Vortaro de matematikaj terminoj, §276
39. R. Hilgers: Yashovardhan: k.a.: EK-Vortaro de matematikaj terminoj, §454
40. R. Hilgers: Yashovardhan: k.a.: EK-Vortaro de matematikaj terminoj, §432

en~i: Mankas verkindiko en fonto.
afina ~o: Mankas fonto, kiu estas nek vortaro nek terminaro.
afina sub~o: Mankas dua fontindiko.
afina sub~o: Mankas fonto, kiu estas nek vortaro nek terminaro.
banaĥa ~o: Mankas fonto, kiu estas nek vortaro nek terminaro.
eŭklida ~o: Mankas fonto, kiu estas nek vortaro nek terminaro.
hermita ~o: Mankas dua fontindiko.
hermita ~o: Mankas fonto, kiu estas nek vortaro nek terminaro.
hilberta ~o: Mankas fonto, kiu estas nek vortaro nek terminaro.
metrika ~o: Mankas fonto, kiu estas nek vortaro nek terminaro.
mezurhava ~o: Mankas dua fontindiko.
mezurhava ~o: Mankas fonto, kiu estas nek vortaro nek terminaro.
normohava ~o, normita ~o: Mankas dua fontindiko.
normohava ~o, normita ~o: Mankas fonto, kiu estas nek vortaro nek terminaro.
probablo~o: Mankas dua fontindiko.
probablo~o: Mankas fonto, kiu estas nek vortaro nek terminaro.
vektora ~o, vektor~o: Mankas fonto, kiu estas nek vortaro nek terminaro.
vektora sub~o: Mankas dua fontindiko.
vektora sub~o: Mankas fonto, kiu estas nek vortaro nek terminaro.
topologia ~o: Mankas fonto, kiu estas nek vortaro nek terminaro.
topologia sub~o: Mankas dua fontindiko.
topologia sub~o: Mankas fonto, kiu estas nek vortaro nek terminaro.


administraj notoj

pri topologia sub~o:
    Kontroli trd de/en/ru. Mi ne trovis fonton por ili. Povas esti, ke
    esprimoj de la tipo "subaro, provizita per relativa topologio" estas
    pli kutimaj ol tiu kun "subspaco". [MB]
  

ℛevo | datumprotekto | spac.xml | redakti... | traduki... | artikolversio: 1.77 2018/07/16 22:10:15